Yavu Foruma Hoşgeldiniz

Bu sayfada Yavu eksenli Fikir, Bilgi ve Yorumlarınızı yazarak
site ziyaretçilerimizle paylaşabilirsiniz.


İlginize Teşekkürler. Daha iyi yarınlar için desteginize minnettarız.

Yorum yazmak için TIKLA...!




 

   YAZAN : Webmaster - - - Foruma - Yoruma DAVET     /     001
 
E-Mail: webmaster@yavu.net
Nereden: www.yavu.net
KONU: Foruma - Yoruma DAVET
Yorum:

Forumun amaçları:
- Yavu ve Yavuluların meselelerine ortak çözümler üretebilemek...
- Fikir, Öneri ve Yorumlarınızın yer alacagı bir ortam hazırlamak...
- Gelecege yönelik Planlar, Projelere destek olmak, oluşturabilmek...
- İnsanlarımız arasında birlik ve dayanışmaya vesile olmak...
- Sayfada insanımıza ve beldemize faydalı faliyetlere zemin oluşturmak...
- Kültür, Tarih, Ekonomi, Egitim ve ayrıca Meseleler & Çözüm önerileri konularında Yorumlarınız...
- Yazılarınız en kısa zamanda yayınlanacaktır.
- Kıymetli Fikirlerinizi bekliyoruz..e-Mail veya ek dosya olarak da bize iletebilirsiniz..

Selam, Saygı ve Sevgilerle
Webmaster
 



FORUM a yazarak görüşlerini bizlerle paylaşan ve

Mesajlardan seçtigimiz konuları sizlere sunuyoruz.

FORUM daki YAZARLAR ve KONULAR:



Tevfik Zengin             - Kumuk Atasözleri

Zafer Özden               - Şölene Davet, - Dünden Bugüne, - Yavu, Biz ve HAYAT,

                                         - Herkesin Bir Hikayesi var

Enver Özdemir           - Yavu ve Yavulular, - VEFA / Bir Hatıra

Vahit Erkmen             - KUMUKLAR ve KUMUKÇA

Hüseyin Erdin             - İnsan ve Memleket

İsmet Gürsel Köklü      - Yavu da Kardeşlik

Sezai Hangişi              - EGİTIM ve AİLE

Murat Demirbük          - Sivas ta Tarım, - SAGLIK / Kuş Gribi

Ersin Erdem               - Yavu ve Biz

Aslanhan Cici             - 40 Sene alda Yavu da

Ayça Akay                 - Kumuk Dili ve Tarihi, - Kumuk Folklorü

Gülriz Topal                - Köyümüz ve Sevgimiz

Dogan Çetinkaya         - Atayurt

Nazım Murat Ölmez     - Yavu Şenlikleri (Kültür Yaşamaktır)


 





   YAZAN :
Tevfik Zengin    / Kumuk Türklerinin Atasözleri /     1001
 
E-Mail: tvzengin@yahoo.com
Nereden: Ankara
KONU: Kumuk Türklerinin Atasözleri
Yorum:
Değerli İlim adamlarımızdan Sayın Prof. Çetin PEKACAR'ın hazırlayıp Yaıyınladığı "Kumuk Türklerinin Atasözleri" kitabı hakkında Dağıstanda yayınlanan bir makaleyi bilgilerinize sunuyorum.Başta Sayın Prof. Çetin PEKACAR olmak üzere kitabın yayınlanmasında katkı sağlayan herkese ben de teşekkürlerimi arz ediyorum.

Aytıvlarıbızğa - layıklı tergev Çetin-bey Pekacar Türkiyada hazirlegen va basmadan çığarğan "Kumuk Turklerinin Atasozleri. Inceleme-Metin-Dizinler" (Ankara.2006) degen ilmu kitapnı hakında


Kumuk halknı aytıvları va atalar sözleri nasludan-nasluğa ecelden berli varislikge berile gelegen hikmatlı sözlerdir. Bu cura sözler de halknı az kalimalar bulan kurulğan, amma içinde geng va teren hakıl hazna saklanağan, kapiyası va tüzevlü ritmikası bulanğı cumlalardır. Bulay bütün cumlalarda halknı kılığı, hasiyatı (haligi terminler bulan aytğanda, mentaliteti), hakıl-bilim daracası, tarihi de munaman dep açık küyde görünüp kala. Olarda bırınğı sözler, haligi zamanda kollanmay kalağanları da, köp yoluğa. Şonu uçun da, har halknı aytıvların va atalar sözlerin cıyıp-toplap, olanı korup saklamaknı manası da bek ullu. Bizin maşğur alimleribiz yahsaylı Mahammat-apendi Osmanov (1883 y.), Alimpaşa Salavatov (1939 y.), kazanışlı Abusupiyan Akayev (1903 va 1912 y.), birinçilerden bolup, aytıvlarıbıznı alay ariv asırap cıyıp, kitaplarında da basıp çığarğanlar, demek, olanı tas etmeyli, ayavlap saklamaknı hayın etgenler va gelecek naslular uçun da özleni vasiyatlarıday yazıp koyğanlar. Kumuk aytıvlanı sovet devürnü yıllarında da cıyğanlar boldu: kazanışlı Bilal Alibekov va İbrahim İbrahimov, babayurtlu Atay Atavov, botayurtlu Alimhan Tatarhanov va Arslanbek Hadulov, adilyangıyurtlu Ravza Haciyeva, köstekli Alimsoltan Kalsınov, cüngüteyli Abdurahim Kaziyev va İbrahim Kerimov, yahsaylı Haybulla va Ziyav Dayibovlar, ötemişli Zalimhan Ustarhanov, endireyli Yaraş Sotavov, haydaklı Suhmanat Omarova va hıylı dağıdalar. Olanı cıyğanlarından birleri basılıp çıkğan, birdağıları busa kolyazmalarda saklana. Ayrıça kitaplar etip, bizin aytıvlarıbıznı cıyıp, olanı basmadan çığarğanlar ayrokda barakalla sözlege tiyişli; olar - tarğulu Bahavutdin Mamayev ("Sınalğan sözler va aytıvlar", 1972 y.), cüngüteyli Abdurahim Abdurahmanov ("Aytıvlar va atalar sözleri", 1983 va 1991 yıllarda). Aytıvlardan hıylıları geseklep-geseklep, "Dosluk" almanahda, "Tangçolpan", "Dağıstanlı katın", "Karçığa" degen curnallarda, "Öldaş" ("Lenin yolu") respublika gazetde va har türlü rayonlarda çığarılağan rayon gazetlerde de zaman-zaman basılıp çıkdı va haligi zamanda da çığarılıp tura. Kumuk halknı aytıvlar va atalar sözler haznasına tış ülkeli alimler de ahamiyat bergeni belgili. İng belgililerini atın tutup aytmaknı da layıklı göremen: olardan macar (vengriyalı) alim Yülius Nemet (1911 y.), kırım tatarlı profesor Bekir Çobanzade (1926 y.), nemis alim-ahtarıvçu Bernd Şerner (1978 y.) ing başlap esge gele. Ötgen yılda da görmekli ahvalat bolup, bizin ötesiz süyündürdü. Demek, Türkiyada kumuk aytıvlanı va atalar sözleni eki ullu cıyımları basılıp çıkğan. Olanı birisin Ankara şahardağı ullu universitetini birisini dotsenti Çetin-bey Pekacar hazirlep çığarğan. Türkiyanı tahşaharında basılıp çıkğan bu cıyım kitap şaylı ullu ölçevde, 418 sahifadan kurşalğan. Bu işni yaşavğa çığarmak uçun, bizge belgili türk alim Çetin-bey artık daracada zahmat tökgeni açık küyde görünüp tura, munda hay neçik de çığarayım degen nemkoray küydegi yanaşıv birdokda yok. Birevüleyine, türk alim bu işine mekenli, salmaklı küyde, etek çalıp, bel bügüp degenley, özün ullu cavaplıknı tübünde görüp, tındırıklı küyde işlegen. Munu ayrıça esgeregenim birdokda manasız tügül. Bu Aytmağa süyegenim, bir giççirek kitapçanı basdırıp çığarsa da, için hata-yangılışdan tıkma-tık etip tolturup çığaralar, tekstleri köbüsü halda tergelmegen bolup çığa, olay taypa kitaplanı kolunga dağı almağa da süymeysen. Doçent Çetin-bey çığarğan kitapda bir de hata yok demege yarayğan küyde, o gerti-ör ilmu daracada etilgen iş. Kitabına koyulğan at: "Kumuk türklerinin atasözleri. İndceleme. Metin. Dizinler" ("Kumuklanı aytıvları. İlmu gözden ahtarıv. Tekst. Görsetivçü indeksler"). Kitapnı gökşılt tüsdegi cıltın Tarkovskiy şavhallanı Kapirkumukda yarbaşnı üstünde HIH asruda kurulğan tahkalasını suratı bezey. Teksti, ozokda, haligi Türkiyada kollanağan latin alifbanı harpları bulan yazılğan. Demek, kumukça aytıvlar da şo latin harplar bulan yazılıp berile. Bu kitapda geltirilgen 3006 (üç ming altı) da aytıvnu barısı da Türkiyada kollanağan haligi türk tilge de bek usta küyde tarcuma etilip de berilgen. Göçürülgenden kayrı da, bir-bir geziklerde, olanı türkçe ekvivalentleri, yani, mana yakdan bizin aytıvğa tüz gelegen, tek başğaça sözler bulan kuruluşğan türk aytıvları da görsetile. Misal uçun, kumuklardağı "Tegenek çaçğan yuzüm cıymas" degen aytıv-türkçege "Diken eken üzüm toplamaz" dep tarcuma etile va bu aytıvnu türkçe ekvivalentin - "Ne ekersen, onu biçersen" dep de geltirgen. Bu meselde kitapnı ongarmaklık da ahtarıvçunu alimlikde ör daracasını belgisidir. Çetin-bey kumukça aytıvlanı harisin sanavlar bulan nomerlep-nomerlep bergen busa da, masala, olanı variantların ayrı-ayrı küyde geltirmey, bir nomerni tübünde geltire. Misal uçun, "Boyuma göre boy tapsam da, kılığıma göre kılık tapmadım" degen aytıv da, "Boyuma göre gölek tapsam da, yuregime göre ürek tapmadım" dep, aldağısını variantın da geltirip, olanı ekisin de bir (674-nçü) nomerge salğan. Olay bolğanda, bu kitapnı içinde, variantlanı da koşup sanasa, 4 mingge yuvuk aytıv va atalar sözleri yerleşdirilgen. Aytıvlanı latin harplağa aylandırıp beregende, biz hali Dağıstanda kollap turağan kiril (orus) harplardan tüz küyde transliteratsiya etilgen, heç yerde yangılış yok. Olanı türk tilge göçürülgen küyleri de yahşı. Hatalar bek siyrek yoluğa. Misal uçun, birin geltireyim. "Toraylarıng toraysa, toğuz elge biyke eding" degen aytıvnu türkçege - "Balalarıngnı balaları össe, toğuz elge soltan bolur eding" degen manada türkçe tarcuması bar (№ 2379). Amma "toray" degen söz - balanı balası degen zat tügül, "giççi yaş, ömür yaş" degen manadağı söz. "Biyke" de - soltan degen manadağı söz tügül, "biyni katını", "biyni kızı" yada "tiştaypa hakim" bolma yaray. Tüzü, başğa sahifada bu söz türkçege tüz küyde göçürülgen - "biyke-prenses, asil kadın" dep (s. 89). Kumukça aytıvlanı tarcuma etegende, ozokda, 1969-nçu yılda Moskvada basılıp çıkğan "Kumukça-rusça sözlükden" paydalanğanı görünüp tura. Tek o sözlük neçakı da az kalimanı kurşay, munda kumuklanı söz baylığında dağı da köp bar kalimalar, ayrokda esgi sözler yer almağan, nege dese sözlüknü ölçevü aytarday ullu tügül. O sayalı da, Çetin-bey aytıvlarda yolukğan hıylı-hıylı kalimalanı tüz küyde göçürmek uçun hıylı dolanğan. Kumuk tilde, özge tillerde yimik, halknı yaşav-turuşuna göre baylanğan öztöreçe sözler, has terminler az yolukmay. Olanı da türk ohuvçulağa anglatmak uçun Çetin-bey hıylı zahmat tökgen. Har sahifanı tübünde degenley, olay sözlege kısğarak bayanlıklar bergen (şavhal, özden, çanka, çarık, kaptal, oçar, çögür, baranta, kalmuk çay, kürze, Eney, Abay, tavke, tümen, manat yimik va özge anglatıvlağa). Bir-bir tüz anglatılmağan sözler de yoluğa. Birin esgereyim - Ashartav. Bu sözge "Dağıstandağı bir tavnu atı" dep bayanlık berile (s.52, 58, 61). Amma bizin geografiyada bulay atı bulanğı tav yok, tek folklorubuzda (aytıvlarda, yommaklarda, vayahlarda, halk yırlarda) busa şo bir köp biyik tavnu atı hisapda esgerile. Yangız kumuklarda da tügül, bir-bir kardaş türk halklanı avuz yaratıvçuluğunda da, legendalarında "Ashartav" degen uydurmalı geografiya at yoluğa, misal uçun - üzbek eposda, noğaylarda, kazahlarda, kırğızlarda. Kitap tizilgen küy yürekde razilik tuvdura. Aytıvlar alfavitni gezigi bulan berilgen va onu uçun, izleygening bolsa, onu tapmağa ötesiz ongaylı. İzlegeningni tapmağa dağı da bek tınç etilgen küyü bulay. Kaysı busa da bir aytıvdağı ayrıça bir kaliması tügül ese esingde kalmağan busa, kitapnı artındağı "görsetivçüler" (indeksler) kömek etecek. Onda, bu kitapdağı barı da aytıvlanı içinde esgerilegen çakı kalimalar harisi görsetilgen, va şo kalima kaysı nomerli aytıvda tabılacağı belgilengen. Ondan kayrı da, Çetin-beyni bu kitabını 390-418-nçi betlerinde türkçe-kumukça sözlük de berile. Demek, bu - gelecekde, inşallah, hazirlenecek ullu "Türkçe-kumukça sözlükge" alınğan birinçi kürçü abat busa yaray dep yorayman. Haligi kitaplarda, alyakda yolukmayğan yada ötesiz bek siyrek yolukğan hayranlıklar tabıla. Misal uçun, munda (357-389-nçu betlerde) "Kalimalanı sıklığını (takrarlanıvunu) görsetivçüsü" bar. Demek, bu kitapdağı aytıvlanı içindegi har söz munda neçe keren kollanğanı görsetile. (Bulay "görsetivçüleni" kurağanda, ozokda, kompüterleni kömekligi tiyegeni belgili). Misal uçun, bizin aytıvlarda ing de köp kollanağan söz - "bolmak" degen kalima eken (har türlü gölemlerde: boldu, bolğan, bolur, bolsa va özgeleri), kumuk aytıvlarda 589 gezik kollanğan. Aytağanık, "görmek" degen söz - 99 keren, "tarık" - 10 keren, "gerek" - 11 keren, "gerti" - 19 keren, "yalğan" - 20 keren, "ekinni" - 1 keren va ş.b. Dotsent Çetin-bey Pekacar yangız kumuk aytıvlanı, olanı tarcumaların, "görsetivçü" siyahlanı, anglatıv-bayanlıklanı berip koymaylı, aytıvlanı ilmu gözden geçirip, olanı üstünde ahtarıv işler de ürütgen. Misal uçun, ilmu-ahtarıv bölükdegi bir-bir paragraflanı atların esgerip koysam da, Çetin-bey ne temalanı üstünde işlegenligi belgili küyde görünecek: "Kumuk aytıvlanı hakında etilgen ahtarıv işler", "Bırınğı türk tildegi va Türkiyadağı türk tildegi aytıvlanı kumuk tildegileri bulan tengleşdiriv", "Kumuk aytıvlanı öztöreçelikleri", "Yangı aytıvlar" va başğaları. Bu bölüklerde kısğaça, tek manalı küyde, muratğa kıyışıvlu küyde çeçilgen ahtarıvlar bar. Çetin-bey özünü bu kitabın ayavlu muallimine - Türk elinde köp belgili alim professor Ahmet Bican Ercilasunğa bağışlağanı da manalı çığa. Bu professor savlay türk dünyasında maşğurluk kazanğan alim, kumuk türkologlar bulan da baylavluğun üzmey. Türk alim Çetin-bey Pekacarğa bu kitabı uçun barakalla aytıp yada yazıp koymak azlık ete dep esime gele. Kumuk halkğa o har zamanda da ullu hürmeti bulan yanaşğan: kumuk tilni terenden ahtarıp, dissertatsiya yazdı, köp-köp makalalar çığardı, Türkiyada yaşayğan kumuklar bulan da yuvuk aralık tutup, olar bulan dosluk yurüte; aldağı yılda "Kumuk adabiyat" degen ullu antologiyanı hazirleygende cah küyde özünü ortakçılığın boldurdu - kumuk folklornu, bir hıylı şairleni va yazıvçulanı asarların türk tilge çeber tarcuma etip, şo antologiyağa giyirip, özü redaktorluk da etip, peçatdan çığardı (2002 y.). Çetin-bey, Türkiyadağı kumuk yurtlulağa (Ataköy, Yavuköy), ayrokda-aslusu kumuklardan çıkğan türk professor Cemalettin Akyürek’ge va polkovnik(Albay) Tevfik Zengin’ge, özünü barakallasın bildire. Bular kitapnı basmadan çığarılmağına inandırğan, iştahlandırğan, kömek golların uzatğan "Türk-Kumuklar". Köp savbolsun olar da, Dağıstandağı kumuklardan da olağa barakalla bolsun! İşlerigiz sıralı, ong bolsun! Dostum Çetin-bey, sen Dağıstanğa, özüngnü yüvuklarıngnı yanına, bayağı, haliden 10 yıl alyakda bir keren tügül gelmeding. Tek, dağı neçe gelseng de, mundağı kurdaşlarıng, arkadaşlarıng seni dağı da gözley, birisi de seni unutmağan. Yangı kitabıng bek bahalı savğat - yangız Türkiyadağı kumuklar uçun tügül, Dağıstandağı kumuklar uçun da, savlay türkologiya degen zor ullu ilmu tarmak uçun da görmekli va salmaklı kitap. Barakalla bolsun özünge, taza etilgen mukayatlı ilmu işing sayalı!

11.09.2008




   YAZAN : Zafer Özden / Şölene Davet     /     101
 
E-Mail: zafer.ozden@pandora.be
Nereden: Belcika
KONU: Şölene Davet
Yorum:
Merhaba, Dile kolay,otuziki yıl geçmiş tebeşiri elden bırakalı.Birkaç yıllık öğretmenliğimde hatırlayamıyorum öğrencilerime öğrettiğimi ama,böyle ayrılık,hasret,hüzün çağrıştıran bir çocuk şarkısı vardı. “Orda bir köy var uzakta, O köy bizim köyümüzdür...”le başlar, “Orda bir ev var uzakta” dizeleriyle devam ederdi.Öğretmiş olsam da şarkının içeriğinin pek bilincinde olarak söylettiğimi iddia edemem.Bir konu üzerinde yeterli bilinçlenme olmadan verilen öğretimin kalıcı,etkileyici olmadığı,yüzeysel,günü kurtarma amacını aşamayacağı söylenebilir. Yavu’da doğup büyümüş,sosyal gelişimlere uygun olarak kariyerini yapabilecek,sırtı urba, karnı ekmek görecek yerlere dağılmış ve bu sebeple Yavu’yu biraz da zorunlu terk etmek zorunda kalmış bizler,gönlü Yavulular ! Evet; “Gezmesek de,tozmasak da, O köy bizim köyümüzdür.
Yatmasak da,kalkmasak da O ev bizim evimizdir.”

Nazım’ın Yavu.net’te festivalle ilgili önerilerini hepimiz okuduk.Gürsel’den başka hiçkimseden olumlu veya olumsuz bir tepki gelmedi.Öneriler içinde gerçekleştirilmesi gerçekten zor hatta imkansız olanları,az bir gayretle çok kolay realize olacakları veya iyi bir organizasyon ve yardımlaşmayla başarılabilecekleri vardır.Bu teklifin değerlendirilmesi,iki aynı tip organizasyon gerçekleştirmiş,bu işlerde biraz deneyim kazanmış Belediye Başkanından başlayarak tüm Yavu’da yaşayan Yavulular’a düşerdi. Asıl o cepheden hiç reaksiyon gelmedi. Asıl onların teklifle ilgili değerlendirmelerini duymak isterdik. Tahminime artık bu dönem böyle bir teşebbüs için geç kalınmıştır. Yok biz hala böyle bir organizasyon düzenleyebiliriz diyebiliyorlarsa canı gönülden başarılar dilerim.

Gelelim gelecekle ilgili başka bir öneriye. 2006 senesi itibarı ile Yavu’nun kuruluşunun miladi 146.yaşındayız. Dört yıl sonra yani 2010 yılında “YAVU 150.YAŞINDA”. Yer küresi üzerinde ne kadar, nerede Yavu’lu,gönlü Yavu’lu,Yavu dostları varsa ; Şimdiden 2010 yılında bir buluşma tarihi belirleyelim, önümüzde uzun bir hazırlık dönemi olsun,hiç kimse “zamanında haberim olsa”özrüne sığınamasın. Ha o günü kim görür kim görmez,veya zahmetini biz çekelim sefasını el sürsün savlarını da artık yıkmamız gerek. Merkez organizasyonunu Yavu üstlensin, Türkiye’de birkaç bölgede, Avrupada yine birkaç bölgede organizasyon kurulları oluşturalım.Bu kurullar çevre ile iletişimi sağlayarak etkinliğe hem program önerileri getirsinler hem de karınca kararınca maddi destek. Ben yeryüzünün neresinde olurlarsa olsunlar tüm Yavulular’ın bu girişime katılmak isteyeceklerini ümit ediyorum.Hiç olmazsa Yavu’nun birazcık ekmeğini yemiş, suyundan içmiş olanları.

Yavu.net’te mazideki fotoğraflara bakıp duygulanmamak elde değil. 1960’lı yıllarda el ele oynadığım arkadaşlarımı ne kadar özlemişim. O yaşlara tekrar gidemeyeceğimize göre,bari bir kerecik o günlere gidelim insanlığımızın tüm saf ve doğal yanlarıyla.Eşlerimizle çocuklarımızla tanış olalım.

Türkiye içerisindeki Kumuklar’dan,hatta maddi imkanlar dahilinde Dağıstan’dan de davetliler getirtilerek unutulmaz güzel günler geçirebiliriz. Hem bizi sevenlerle, hem Kumuk Kültürü ile sıcak ilişkiler kurmak için güzel bir fırsat doğar.
Teklif getirenin bir yüzü,değerlendirmeyenlerin (olumlu-olumsuz) iki yüzü kara. Sevgiyle kalın,esen kalın.
29.05.2006


   YAZAN : Zafer Özden    / Dünden Bugüne /     102
 
E-Mail: zafer.ozden@pandora.be
Nereden: Belcika
KONU: Dünden Bugüne
Yorum:

İşten eve döndüğümde vakit gece yarısını bir hayli geçiyordu.Sınırlı televizyon kanallarını –çanaksız ve digital sisteme bağlanmadığımızdan-biraz dolaşayım derken TRT-INT’te iki profösörün katılımı ile gerçekleştirilen söyleşinin içine dalıverdim ister istemez.Program yapımcısı kendisinin ilgi ve merakına göre sorular soruyor,sırası ile iki okutman da cevaplıyorlar. Konu ilgimi çektiği için günün yorgunluğuna bakmadan yakaladığım yerden sonuna kadar izlemeye çalıştım.Atmış’lı yetmiş’li yıllardaki hakim kültür,bireyin yetiştirilmesi,ülke sorunlarına bakış,bireysel-toplumcu davranışlardaki değişim,iyi kötü yanları ile irdelenmeye çalışılıyor.
Hemen her normal koşullar altında gelişen-yaşayan ülkelerde olması gereken orta sınıfın refah seviyesinin özlemlerini dile getirirken,o zamanlar aldıkları maaşlarla neler yapabildiklerini, mazilerindeki en tatlı anılar olarak ballandıra ballandıra anlatıyorlar.
Bugün hemen herkesin şikayet ettiği bireyselliğin aşırılığı (egoizim) ve bireyin yalnızlığa itilmişliğinin seksenli yıllardan itibaren yükselişe geçerek,toplumu etkisi altına aldığının altını çiziyorlar.
Kitleleri etkileyen ,bireyin arkaya çekilerek toplumculuğun yüceltildiği altmışlı,yetmişli yıllarla-ki,çocukluğumu ve ön gençliğimi ülkemde yaşadığım yıllardır-toplumculuğun ikinci üçüncü plana itilerek hatta yok sayılarak-ülke insan,finans gücünün hatalı kullanılarak-köşe dönmenin,kazan da nasıl kazanırsan kazan felsefesinin (makyavelizmin) itibar gördüğü çok yakın geçmişimiz,seksenli doksanlı yılların siyasal sosyal olaylarını iyi öğrenmeliyiz.
Toplum öz eleştirisini her neye mal olsa da doğru yapamadığı sürece sağlıklı analizler yapamaz,geleceğini uzak görüşlülükle doğru planlayamaz..
1970’li yıllarda ülkenin hemen her tarafında, sermayesinin çoğunluğunu yurt dışındaki işçi birikimlerinden temin eden ortak sanayi tesisleri yükseliyordu.”Yavu Kendir Sanayi’si” de büyük ölçüde bu akımın etkisiyle gerçekleşmişti bence.Fikir ve ilk teşebbüs köy halkından çıkmıştır.Olayların belli bir müddet bizzat merkezinde yaşayan,aksiyonlara katılan Avrupa ayağı tanıklarından birisi de bendim.
Bunun gibi,hemen herkesin uzak yakın demeden,hiç tanımadığı,belki adını ilk defa duyduğu bu yerlerde kurulacak tesislere bile,“Ülkeme bir yardımı olsun”düşüncesi ile küçük de olsa ortak olduklarına defalarca tanık olmuşumdur.Bir ara evlerimizde Bolu’daki kereste,mobilya fabrikalarının,Turhal ziraat aletleri üretim tesislerinin,bilmem neredeki tekstil,salça,ayçiçek yağı fabrikalarının ortaklık belgeleri dolaştı.Zamanla ait oldukları şirketler gibi onlar da yavaş yavaş kıymetlerini kaybedip yok oldular.
Toplumun niyetleri saf,fedakar küçük birikimcilerinin inanç ve finans birikimlerinin tatlı hayallerle, parlak yalanlarla kandırılarak dolandırıldığı,sonuçları,kirli ilişkileri her yerlerde ortalığa saçılan sanayici olmayan ,vurguncu burjuvazinin yaratıldığı yıllar olarak belleklerimizde kalmıştır seksenli,doksanlı yıllar.O yıllar detaylı incelenmediği için şimdilerde”yeşil sermaye”olarak anılan yakın soygun olayları tekrarlanabilmiştir.
Ülke üretim,pazar ihtiyaç gereksinmelerini reel olarak ele alan geniş bir makro plan yapılarak, bu tür teşebbüsler doğru yönlendirilmediği ve bu tür şirketlerin yönetimleri genelde ya amatör, veya iyi niyetli hareket etmediklerinden,tamamına yakını ya hiç üretime geçemeden veye peyderpey kapılarına kilit vurdular.Çok büyük bir öz potansiyel sistemin ilgisizliğinden, basiretsizliğinden atıl duruma geldi,işlevsizleşti.Biz küçük inançlı özverili destekçilerinin güvenlerini kaybettiler.
Bizler için büyük özveri sayılacak bu yatırımlardan beklentilerimizin en büyük tarafı Ülkemiz insanları için yabancılara mihnetsiz,istihdamlar alanları yaratmaktı.Gönülden bağlı kaldığımız doğduğumuz toprakları gönendirmekti,durmadan göç veren yurtlarımızdan göçü durdurarak değerlerimize sahip çıkmaktı.
Ne fizibilite,ne finansman,ne işletmelerin yaşayabilirliliği,ne mikro-makro planlardan haberli değildik.Böyle konular tam itimatla sisteme ve önderlerimize havale edilmişti.

Seksenlerin bankerlik olayları sinemalarımıza birçok dram-mizah konusu armağan ederek unutulurken,geride soyulup fukaralaştırılmış yüzbinlerce aile bırakıyordu.Bankaların faiz yarışındaki kurbanları,süper emekli adayları yine aynı kesimdi.
Ülkenin zaman,fırsat ve olanakları halkın geneli için hiç de gerekli olmayan hevesler uğruna hovardaca harcanırken,önlem alması gerekenler sonucun ne olacağını bildikleri halde kıllarını kıpırdatmadan seyrettiler.Çünkü hayata geçirilmesine karar verilen yeni Türk Usulü Liberal Ekonomi Sistemi (24 ocak 1980 kararları) için kapital birikimlerine ihtiyaç vardı.Suskun,her musibeti kaderleri imiş gibi kabul eden koyun mizaçlı bir topluma ihtiyaçları vardı.Gerisi kimin umurunda.
Neticede umutların her alanda tomurcuklandığı güzelim çağlar geçip,seksenli yılların sonlarına gelindiğinde beklenen sona ulaşılmıştı.İşini bilirlerin servetleri birden ona, yirmiye,otuza,yüze,bine katlanırken orta direk bel vermiş,toplumculuk çökmüş,gemisini kurtaran kaptan düşüncesi ile bireysellik öne geçerken her alanda popülistlik pirim yapmaya başlamıştı.Toplumcular artık dinazor ilan edilmişler,dışlanmışlardı.
“Abi sen hangi asırda kaldın ? biz senin gibileri müzelere kaldırdık”diyen,bir dönemin hızlandırılmış eğitimini alarak öğretmen olmuş,Avrupa’ya Türk kökenli çocuklara “Türk Kültürü Öğretmeni”olarak gelmiş arkadaş,tam yetiştiği çağa göre bir görüşün sahibiydi.
12 Mart 1971-12 Eylül 1980 darbelerinin içerde ve dışarda kimlere yaradığı iyi izlenirse, darbelerin amaçları da açığa çıkar.27 Mayıs 1960 darbesine de prensip olarak karşıyım ama, demokrasiyi sırf kendi çıkarlarının desteklenmesi olarak algılayan iktidara karşı başka çıkar yol da kalmamıştı o zamanlar,kanaatindeyim.
12 Eylül darbesine başbakanken yakalanan sayın Demirel’in “13 Eylül günü duran kan,11 Eylül günü neden akıyordu?..Siz 11 Eylül 1980 tarihinde Antalya Tapu Müdürü mü idiniz?” –Cumhuriyetin Kara Kutusu/ Y.donat-derin anlamlı ironisi siyasal söylemlerimizin içinde yer almıştır.
Düşünen akla sır,gören göze uzak olmaz.

Şili halkının büyük desteği ile iktidara gelen Salvador Allende iktidarını 1973’te (CİA’nın apaçık desteğnde) kanlı bir darbeyle deviren Allande de içlerinde olmak üzere binlerce öldürme-yargısız infaz,binlerce kayıp,yüzbinlerce işkence,tutuklama ve fişleme sorumlusu, insanlığa karşı ağır suç işleyen;
Şili Cumhurbaşkanlığı makamını 17 yıl işgal eden Dikdatör Agusto Pinochet,eylemlerinin hesabını vermeden öldü. Nerede,kim,ne sebeple olursa olsun insanlık önünde,sorumlu olduğu dönemlerde,insan onuruna karşı işlenen suçların hesabını vermeden ölmemeli,ölmemeli, ölmemeli.
Bu olay da 70’li yılların acı bir anısı olarak tarih sayfalarında yerini aldı. .
15.12.2006


   YAZAN : Zafer Özden / Yavu, Biz ve HAYAT     /     103
 
E-Mail: zafer.ozden@pandora.be
Nereden: Belçika
KONU: Yavu, Biz ve HAYAT Yavu ve Biz
Yorum:
Galiba Soljenitsin’in “Kanser Koğuşu” romanında okumuştum otuz otuzbeş yıl önce. Şu anda kim kime nerede ne zaman söylemişti tamı tamına nasıl söylenmişti hatırlayamıyorum.
”…kadınla erkek arasındaki ilişki bir bisikletin hareketine benzer, devinim devam ettiği sürece ilişki devam eder, devinimin süratine göre gelişir. Devinim durursa bisiklet ayakta kalamaz, yani ilişki de biter” olarak hatırımda kalan bu değerlendirmede örneklenen saha çok dar tutulmuş gibime geliyor. Aslında yaşamın her sahasına ve evresine uyarlanabilecek bir felsefe. Hayatın her safhasında ileriye doğru dengeli atılımlar yaptığın sürece yaşamla bütünleşmiş olarak varsın. Yapacağın atılımlar senin varlığının ispatıdır.

Yüzelli yıllık geçmişinde üreterek gelen, sofrasındaki ekmeği mihnetsiz kazanan dedelerimiz, atalarımız yoktan bir yurt yaratmışlar Anadolu’da. Onlar varlıklarını, yaşadıklarını ispatlamışlar.
Başarılı sayılabilmesi tartışmalı bir ”fabrika” deneyiminden sonra görünen o ki Yavu artık ne yazık ki üretmeden tüketen bir konuma getirilmiş. Bugün üretimde dedesinin babasının düzeyinden hatta, onlardan da geride üreterek yaşayan biri veya birilerini nasıl değerlendirmeliyiz ?
“Ben babamdan ileri, doğacak çocuğumdan geriyim” diyen Nazım Hikmet aslında insanın doğası gereği doğal değişimden, gelişimden söz etmektedir. Doğal gelişimini devam ettiren bireylerde ve toplumlarda geçmişe özlem dile getirilmez. Geçmişindeki mutluluğunun, refahının gerisine düşen birey ve toplumların özlemidir geçmişe dönüş. Burada geçmişe dönük yaşama duyulan özlemle kültürel zenginliklerin yaşatılması çabalarını iyi ayırmak gerekir.
Siteye gelen iletilerde birçok Yavulu’nun yeryüzünün birçok yerine dağıldığını, her ne sebeple olursa olsun her platformda birlikte olabilme istek ve kararlılıklarını sevinçle izliyorum. Bir gerçeği göz ardı edemeyiz, Yavu artık Yavulular’a yetememektedir. Hayatın dayatması bu gerçekle çağa uygun koşullar yaratarak (kullandığımız bu site gibi) birbirimizden kopmadan yaşamanın yollarını bulabilmeliyiz.

Geçmişe duyulan özlemlerin yönünü yeni umutlarla geleceğe doğru çevirmeye uğraş verirken;
“Kaybolmuş olarak yaşamamak;
kültürel zenginliklerimizi yaşadığımız çağla barışık olarak yaşatabilmek;
doyduğumuz yerlerde doğduğumuz yeri yaşatabilmek için”
özümüzü, kültürümüzü ”mış’sız” sahiplenmeliyiz.
Hepinize sevgilerimle.
10.2.2006


   YAZAN : Zafer Özden /
Herkesin bir hikayesi var.  /     104
 
E-Mail: zafer.ozden@pandora.be
Nereden: Belçika
KONU: Herkesin bir hikayesi var.
Yorum:

Herkesin bir hikayesi var.

 İçerisinde kimi mutlu anılar olarak ağızlara yayılan gülücüklerle hatırlanırken, kimileri burun direklerini sızlatır insanın.

Evet, herkesin bir hikayesi var İbrahim Bilgiç’in de.

1921 yılında Dağıstan’ın Kumuk Yurt’u Temirhan Şura’da doğan, daha sonra Hasavyurt’a yerleşen İsmailof Niymatullah’ın yurdundaki mutluluğu1941’de Hitler’in Stalin’e saldırması ile noktalanır. Dağıstan’da tüm eli silah tutanların askere alındığı o yıllarda, Niymatullah’ın okuduğu tıp fakültesi de derslere stop der ve birkaç aylık eğitimden sonra”canlı olarak düşman eline geçmeyeceklerine” dair antlar içirtilerek muharip yedeksubay olarak Stalin’in Kızıl Ordusu’na katılır.

Dileklerle, verilen sözlerle, içirtilen antlarla  realite bazen aynı iz üzerinde yürümüyor.  Esir olmamak için verilen söz de realite karşısında boyun eğiyor ve İsmailof  Niymatullah Alman Ordularına tutsak oluyor. Çalışma kamplarında insanlık dışı koşullarda geçen esaret yılları, 1945 yılında müttefiklerin İtalya üzerinden Avrupa içlerine yürürken bitiyor. Fakat asıl hayati tehlike de şimdi, esaretin bitmesiyle doğuyor.  Kızıl ordu mensupları oldukları için, müttfik kuvvetler onları mensup oldukları ülkeye Rusya’ya iade edeceklerdir Nazilerin eline esir olarak düşenlere Kızıl Ordu ve de Stalinizm iyi gözle bakmamaktadır. Hele bir de subay iseniz, usulen bir soruşturma sonrası cezaların en hafifi olarak Sibirya’ya Komünizmin çalışma kamplarına sürgün.  Nasyonal Sosyalizm’in zulmünden Nasyonal Komünizm’in zulmüne.

Başına geleceklerin ayırdında olanlar fırsat buldukça müttefik toplama kamplarından firar ederek, ”ferman Stalin’in dünya bizimdir”deyip gidebildikleri, tutunabildikleri tüm ülkelere yayılıyorlar. İsmailof Niymatullah’ın şansına da Türkiye düşüyor. Oluyor İbrahim Bilgiç.

Evleniyor, çoluğa çocuğa karışıyor. Karışıyor ya anayurt özlemi, Hasavyurt özlemi de bir türlü bitmiyor.

O’nunla 1989’da ilk defa Ağabeyimgilde karşılaştığımda sağlığı yerinde, oğlu ve hanımıyla birlikteydi. Bizim Dağıstan’la, Yahsay’la, Endrey’le ilgili meraklı sorularımızı yanıtlarken gönlünde saklı Hasavyurt hasretini  apaçık ifşa ediyordu.

İkinci kez, 2007’nin ilk günleri Anvers Kuzey Kafkas Kültür Derneğinin otantik Kafkasya menülü aylık mutat yemeğinde tekrar karşılaştık. Bu arada geçen onsekiz yıl düzenini bozmuş,  hanımı O’nu yaşamında yalnız bırakmış, sağlığı da bir hayli gerilemiş. Ellerini ayaklarını kullanamıyor, tekerlekli sandalyeye mahkum olmuş, akli melekeleri de yaşı sebbebiyle tam yerinde değil. Aldığı nefesin dışında her şeyiyle başkasına bağımlı olarak şu anda oğlunun yanında yaşıyor. Onda, geçen onsekiz yılda değişmeyen tek şey yurduna, Hasavyurt’a duyduğu özlem. Tüm tazeliği ve çekiciliğiyle burcu burcu, dipdiri duruyor. Oğluna dönüp;

“Şamil bak, İstanbul’dan Mohaçkale’ye direk uçak seferleri varmış!”derken, insan bilincinin derinlerine yerleşen, bir türlü kaybetmediği o muhteşem arzunun kutsiyetini sergiliyor.

Sağdan itibaren; Qalsın İsakof, Hacı, Abdurrazzak Murtazayef, Şamil Bilgiç, Elmira Tutuşova, Zümrüt Atarçiyeva,
önde oturan yaşlı;
Niymatullah İsamilof (İbrahim İçli) yanındaki Burliya Astemirova, Sezen Özden.

En önde oturanlar soldan;Günnihan Canol, Harika Canol, ev sahibesi Faika Canol. 

Herkesin bir hikayesi var! Burliya’nın da.

 Astemirova Burliya.

Boyu 1, 40’lardan daha uzun olmayan, “ne hikayeleri”olan, Dağıstan’dan Hasavyurt’lu 70’li yaşların ortalarını yaşayan saf, sevimli, sıcak, dost, ana.

Tanışmamızla birlikte akrabalığımızı ilan ettik karşılıklı. Ben O’na Eçuv(Hala) derken, O beni oğulluğa kabul etti. Benden tek ricası, ola ki buralarda ölümle karşılaşırsa mutlaka müslüman mezarlığına gömülmesini sağlamam. Şimdi burada, Mol’daki hepimizin Eçuv’ü O.

1935’lerde varlıklı bir ailenin kızı olarak doğmuş Dağıstan’da. 1938 yılında Stalinizm’in sosyal politikaları gereği, tüm Sovyet Sosyalist Cumhuriyetleri’ndeki son aristokratlar ve varsıllar (kulaklar-özdenler) tasfiye edilirken, Burliya’nın babası ve erkek kardeşleri de tutuklanır. Suçları özel mal varlıklarının fazla olması. Evlerinden de dışarı atılıp sokakta kalınca, akrabalarının yanına sığınırlar büyüğü ancak üç dört yaşlarında iki kızıyla anne. ”Hiç çalışmamış anam en ağır işleri yapmak zorunda kaldı. Pek itinayla yetiştirilen Anam bu zulme ancak bir yıl dayanabildi. Bizi okula kabul etmiyorlar, iş vermiyorlardı. Çok çektik, çok yokluklar gördük. İnsan pek dayanıklı bir canlı, kolay kolay ölmüyor. Onun için büyüyemeden böyle küçücük kaldım. . . yaa!”derken Kafkaslar’ın dumanlı dorukları gibi puslanan ıslak gri gözler, aslında anlatım sırası henüz gelmemiş tüm hayat hikayesinin özetiydi.

Sovyet Sistemi dağılınca, yeni Rus Hükümeti bir mektup yazarak ailesine yapılanlar için O’ndan resmen özür dilemiş. Babası ve Ağabeylerinin akıbetlerini (kurşuna dizildiklerini) resmi olarak, ancak o zaman tebliğ etmişler.  Gasp edilen mallarının bedellerini ödeyeceklerini bildirmişler ve ilk taksit olarak bir miktar ödeme yapmışlar. Daha sonraki ekonomik çöküntü her şeyin üstüne sünger çekmiş. 

Belçika’ya ilticacı statüsünde gelen kızı, kendisi işe giderken iki kız toruna bakması için bir yolunu bularak O’nu da yanına aldırmış. Yedi yıldır Belçika’da yaşıyor.  Havası, suyu, sebzesi,  meyvesi mis gibi kokan yurdu Dağıstan’dan, Hasavyurt’tan ırakta, hasreti büyüyerek.

Zulmün, acıların çökertemediği küçücük boylu bu kadının en canlı kalan uzvu, buram buram hasret kokan, Dağıstan-Hasavyurt özlemli buğulu gözleri.

Her karşılaştığımızda “…durmam giderim, öleceksem yurdumda öleyim, Allah nasip etmesin bu topraklara cesedimi”demesi içimi ezer.



Sağdan itibaren; FatihHangişi, AhmetHangişi, Qalsın, Hacı, Abdurrazzak, Şamil, Elmira, Zümrüt,
ortada oturanlar;Niymatullah(İbrahim), Burliya,
önde oturanlar soldaki  Faika Canol, Akif Canol.


Şu an hala Belçika’da sığınmacı statüsünde değişik yerleşim birimlerine dağılmış olarak bir hayli Dağıstan-Rusya vatandaşı Kumuk yaşamaktadır. Onlara İbrahim Bilgiç Amca’dan bahsettiğimde pek ilgilerini çekti. Herkes aklına gelen bir sürü soru yöneltti bana. Ben bu sorulara cevap verecek bilgiye sahip olmadığımı, isterlerse onlara buluşma ortamı yaratmaya çalışacağımı, tabii ki en büyük sorunun İbrahim Amca’nın şu andaki sağlık sorunu olduğunu, ancak oğlu Şamil’le konuştuktan sonra onları arayacağımı söyledim. Bir hayli erteleme ve engelden sonra buluşma nihayet gerçekleşti Mol’da. Bir tarafta Dağıstan’dan 66 yıl önce ayrılmış Hasavyurt’lu İsmailof Niymatullah tekerlekli sandalyesinde, etrafında onu merakla süzen Astemirova Burliya, kızı Tutuşova Elmira, İsakof Qalsın, Murtazayef Abdurrezzak, Atarçiyeva Zümrüt ve eşi Hacı diğer yanda.

O çağlarda Hitler Harbi’ne gidip de gelmeyen, hiçbir haber alınamayan akraba adları bir bir dökülüyor dillerden. Tanışıklığı araştırılıyor türlü tanımlamalarla. Sağlığından da bir hayli kayıplar vermiş bu yaşlı çınar, onların yılların gizini saklayan sorularına pek doyurucu yanıtlar veremiyor haliyle. Yine de arada bir tanıdık bir isme, birlikte yaşanan bazı anılara rastlanılıyor.  Hasvyurt’daki bir parkta yapılan müzik ve dans gösterileri hatırlanıyor. Hatta parkta keman çalan yahudi müzisyeni tanıyorlar birlikte Burliya ve Niymatullah. Burliya, teyzesinin O’nu, önlüğündeki unları elleriyle çırparak “yürü parka gidip müzik dinleyelim”deyip elinden tutarak götürdüğünü anlatırken,  Niymatullah’ın ”kapıdan giriş 10 kapikti. Genç olduğumuz için biz duvardan atlar para vermez, kaçak girerdik”ifadeleri, ortamdan duyduğu memnuniyeti mimiklerle göstermesi, o an tüm beklentilerimizi karşılıyor.

Ünlü komponist Şopen’in, sürgünde ölecek olursa mezarının üzerine saçılması için yanında küçücük bir kese içerisinde vatanının toprağını taşımasının anlamı da burada.

Doğduğu yerlerin özlemiyle yanan benim için çok değerli bu iki Kumuk büyüğümün arzularına erişmesini tüm gönlümle diliyorum. Onları hasretini çektiklari topraklara ulaştırabilecek imkanlara sahip olmadığım için hayıflanıyorum. Sevgili İbrahim Bilgiç Amcamız’ı Hasvyurt’a götüremesek de, Hasavyurtlular’ı O’na getirmekten hepimiz hoşnutuz.

Toplumların mutluluğu, insanların insanca yaşamaları için geliştirilen siyasal, sosyal sistemlerin uygulayıcılarının bir gün, altın kafeslere konan bülbüllerle empati kurabilme bilincine erişmeleri umuduyla.



   YAZAN : Enver Özdemir / Yavu ve Yavulular     /     111
 
E-Mail: enverozdemir56@mynet.com
Nereden: Izmir
KONU: Yavu ve Yavulular üzerine
Yorum:
Kapsama alanı sadece Yavu olan uyduyu inceliyorum. Kökü derinlerde olan ne güzellikler var. Yeryüzüne inipte dolaşmaya başladığım zaman NELERİ KAYBETTİĞİMİZİ gördükçe kahroluyorum.

Bir seçim için; ikiye, üçe, beşe bölünmüş insanlar...
Nerde kaldı bizim büyüklerimizin verdiği kararlara saygı... O büyük ki on yaşındaki cenaze sahibinin karşısında elpençe divan durup taziyesini sunuyor...O büyük ki kimse O'nun ayak ayak üstüne attığını görmemiş...O büyük ki evine gelen ve torunu yerindeki misafiri başbakan gibi ağırlamış...Ve daha neler...

Kim dağıttı bizi...Kim bırak bunları diyor...Kim bizi bizden çalıyor...Neden iki kişi bir araya gelince birbirimizi çekiştirmeye başladık...Neden kötüye gideni seyrettik...Neden artniyetli olduk...Daha binlerce NEDEN den sonra ne kazandığımızı neden sorgulamadık...Ve neden biz böyle olduk...

Şahsen benim içim kan ağlıyor...Gülenlerin olduğunu bilsemde içim kan ağlıyor...Belki çok basit bir cevap ama bütün mesele şu;

Beyler biz birbirimizi gerçek anlamıyla,Allah rızası için SEVMEDİK,SEVEMEDİK...

Çocuklarımızı bile sülale incelemesine şartlandırdık. Genlerindeki DİKBAŞLILIKTAN mı nedir, iki kardeş bile birbirini çekiştirdi, sevmedi. Sonuçta ayrılıklar,aykırılıklar başladı.Gemisini kurtaran kaptan olacaktı ama gemi bir tane ve hepimiz o geminin, istesekte istemesekte yolcusuyuz.

Tam on sene çalıştım.Bir amacım vardı. "Ev danasının kıymetinin olmayacağını" bilsemde bu imajı yıkayım dedim. Örnek bir sınıfım olsun dedim. Sami ve Atilla öğretmenlerimin binde biri olmasamda onlardan aldığım feyizle öğretmenlik yapayım dedim. Çoluk-çocuğum Yavu kültürünü öğrensin dedim. Asla taraf olmadan yapmaya çalıştım. Ne güzellikler,ne çirkinlikler yaşadım. Yapacağınız güzelliklerde yalnız kaldığınızı hissettiğiniz zaman yıkılıyosunuz. Okulun bütün sıralarını yeniledim. Sınıflar açtım. Çevre duvarını yaptırdım. Okulda disiplini sağlamaya çalıştım. Kötü oldum. Onlarca defa şikayet edildim. Cumartesi pazar uğraştığım arıcılıktan bile şikayet edildim.Kimdi bunlar. Ömrüm boyunca hiç problem yaşamadığım ve icabında da beraber bal yediğimiz insanlar. Niye... Niyemi,bütün bunlar bir boşluğun, işi olmamanın sonucuydu. İşi olmayan insan ne yapar, işi olanı engellemeye çalışır. Kendime atölye kurdum.Birileri görür de örnek alır diye ama alay ettiler. Kravatla tahta kesilir mi,diye...On sene boyunca yumurtaya,tavuk etine para vermedim. Kendim yetiştirdim. Üretmek adına bana göre önemliydi. Çiftçiliği bilenler etraflarında arı olsun diye kıvranırlarki çiçeklerdeki döllenme sağlansın diye...Benim çiftçim rahatsız oldu,şikayet etti. Azdan başlamadık çoğuda bulamadık. Yurtdışında çalışanlar izine geldiklerinde geldikleri yerlerin güzelliklerini ballandıra ballandıra anlattılar ama hiçbirini buraya taşımadılar. Bir düğün yaptılar, çekip gittiler. Kalanlara üç-beş döviz,işte o kadar. O da çabuk bitti. Peki bunların tersini düşünenler oldu mu, elbette oldu ancak sadece düşüncede kaldı. Biz de ne yazık ki iş beğenmedik, aş beğenmedik. Ben bir tarihte okulun temizlik işleri için adam bulamadım. Nazım geçer diye bir kardeşime söylediğimde beni pişman etmişti. 'Bana bunu mu layık gördün' diye. Okulda müdürlük istiyordu ki onun dediğini daha ben bulamamıştım. Bütün bunları dile getirirken, ne beni şikayet edenleri yermek, kötülemek veya başka bir amaç gütmüyorum. Ya onların bildikleri bu kadardı ya da ben bunları hak etmiştim. Hiçbir suç tek taraflı olmaz.Ne varki ben kendimi çok sorgularım yani şu EMPATİ denilen olayı çok yaparım.
Netice itibarıyla VİCDANEN müsterihim.

Yakın çevremdeki insanlarla her türlü diyaloğda açık bıraktığım hoşgörü kapısının elbette meyvelerini topladım. Aslında işlendiğinde ne güzel insanlarımız var. Bizleri peşinden sürükleyecek lider mi yok veya var da biz mi bilmiyoruz.Ancak iyi biliyorum ki bizim buna ihtiyacımız var ve hem de acilen var.

Esprisyle,doğasıyla bu mükemmel beldenin insanları iyi yaşamaya layık. Güzelliklere layık.
Yurtdışında olanlar; eğer oralar kurtuluşsa artık hiç olmazsa bundan sonra evlenecek kızlarınızı, delikanlılarınızı bir daha bir daha düşünerek evlendirin.
Bırakın şu kibir meselesini.
Bize başka yerlerdeki güzellikleri anlatmayın artık. Getirin,gösterin.
Yavu'nun gerilemeye değil ilerlemeye mahkum olduğunu bilmek zorundayız. Güzellikleri yaşamak zorundayız.
Evet Yavu'yu kapsayan uydudan seyrettiğim hoşlukları yaşamak-yaşatmak arzusuyla hoşçakalın.

EN ÖNEMLİ NOT: Şu yazdıklarımda kesinlikle KİŞİLERİ hedef almadım, almam. Olanları olmaması için dile getirdim o kadar.
Sevgi,saygı ve selamlar.
Tarih 31.3.2006

Kommentar : 
Tesbitlerinize katılıyorum...Aslında çogunlugun sesi oldunuz...Teşekkürler
Derdimiz ortaksa çözümüde beraberce düşünmeye, imkan ölçüsünde çözümün bir parçası olmaya gayret edenlere selam olsun...
Sorunların arka planındaki kaynakları iyi analiz edemezsek, kalıcı çözümler oluşturamayız...
NAZIM


   YAZAN : Enver Özdemir / VEFA - Bir Hatıra     /     112
 
E-Mail: enverozdemir56@mynet.com
Nereden: İZMİR
KONU: VEFA
Yorum:
Sene 1982 Hakkari'de çalışıyorum. İzin dönüşü Van'a geceyarısı geldim. Hakkari'ye ancak sabah gidebilirim. Otelde kalmam lazım. Ortalık karışık.Bu saatte otele kimseyi almazlar. Kapılar erken saatlerde kapanmıştır. Hava soğuk,buz kesiyor. Birkaç otelin kapısını çaldım ama nafile. Van'ı da iyi bilmiyorum. Son olarak otobüs terminalinin de kapandığını görmek,koca bir şehirde soğuktan ölmek endişesi ne şiirler, ne düşünceler üretti beynimde. Evlerden yanan bir ışık görsem, ne pahasına olursa olsun çalacağım kapıyı...Bu düşüncelerle dolaşırken camları buz tutmuş,içerisi görünmeyen bir Polis Karakolu'na rastladım. Defalarca cama vuruşumdan sonra camın arkasından zorda olsa anlaştık ve kapıyı açtı bana. Ama belli ki uyuyordu,bozuldu,korktu sanki.Derdimi anlattım. Orada sabahlamama izin verdi. 'Ne güzelde uyuyordum' diye de espriyi patlattı. Sohbet ilerledkçe çay da içtik. İçimdışım ısındı.Unutmuş gibi tekrar sordu:
-Hocam,Sivas'ın neresindendin?
-Ankara yolu üzerinde Yavu diye bir köy var, ordanım... Sözümü bitiremedim.
-Çerkez misin?
-Evet,hem de iyisinden...Gülüştük.
-Peki Yavu'dan kimi tanırsın?
-Sen kimi soruyosun,herkesi tanırım..
O zaman olgun bir yaşta (40-45)bu polisin benim Yavu'lu oluşumdan dolayı biraz önce beni içeri alıp almamaktaki geç kalmışlığından pişman olmuş gibi bir hale girdi sanki. Utanır gibi oldu. Aç olup olmadığımı sormadığı için özür diledi. Yalnız ben bu arada bu değişikliğe sebep arıyordum. YAVULUYUM sözü ta Van'daki Polisi niye bu kadar etkilesin ki...Polis biraz düşündükten sonra ve bu arada da sakladığı yerden pahalı sıgarayı da getirip 'Yak hemşerim'dedi. Oysa az önce Aydınlıyım demişti.Nerden hemşeri oluyorduk.Elbette bunlar benim sessiz düşüncelerimdi.
-Yavu'dan Sami Hoca'yı tanır mısın?
-Elbette tanırım.Hem eniştem,hem öğretmenim ve hem de velinimetimdir. Polisin gözleri doldu,derin bir of çekerek:
-Ne insandı yaa.Bir insan ancak bu kadar beyefendi,ancak bu kadar kibar,ancak bu kadar saygılı olur.
-Evet aynen öyledir.Hatta daha da fazlası vardır.. İyi de siz nerden tanıyosunuz,dedim.
Polis,anlattıklarını yaşarcasına ve gözleri dolu dolu başladı anlatmaya.Geçmiş bir tarihte Yaraş üçgün boyunca kapanmış.İlk görev yeri olan Tokat'gidecekmiş.Sivas'taki akrabasını görüp ondan sonra Tokat'a geçeceği içinde bu yolu tercih etmiş.'İyiki de bu yolu tercih ettim. Büyük tehlike atlattık. Donma noktasına geldik. Aç kaldık. Ama o Yavu'nun bizi günlerce misafir etmesi ve benim Sami Hoca gibi birisi ve tanıdığım bütün Yavulular bana bütün çektiklerimi unutturdu. Bunları asla unutmadım. Tanımadıklarına böyle davrananlar,tanıdıklarına ne yaparlar acaba...Hiçbir karşılık beklemeden bu yapılanları görmek ve yaşamak benim için çok değerli'
Netice de bu polis nöbetçi olmasına rağmen gecenin bir yarısında evine götürdü beni.Hanımına 'Bu arkadaş öğretmen ve size hep anlattığım Yavu'dan,üstelikte Sami Hoca'nın hem öğrencisi hem de kaynı. Hanım ben gidiyorum...
Van-Hakkari yolu da iki gün kapandı. Bu insanlar öyle bir ağırladılar ki beni anlatamam. Çocukları olmamış. Nerdeyse hüviyetimi vermecektim.İşin şakası bir yana YAVULU OLMAK VE SAMİ YAŞIN GİBİ Bİ İNSANLA AYNI YERDE YAŞIYOR,AYNI HAVAYI SOLUYOR OLMAK... Bana da nasip olduğu için şükürler olsun Allah'ıma...
Şimdi gurbette hâlâ burada yaşayan bu polis amcamla arasıra buluşup hasret gideriyorum... Herkese selam.Allah'a emanet olun.
9.2.2006

Kommentar : 
"Yap iyiligi at Denize, Balık bilmezse HALİK bilir"
Sami Hocam ın unutmadıgım sözlerinden...!
İyilik yapabilenlere, İyilikleri bilen vefakarlara selam olsun...
NAZIM




   YAZAN : Vahit ERKMEN / KUMUKLAR ve KUMUKÇA     /     121
 
E-Mail: vahiterkmen060@hotmail.com
Nereden: TOKAT-Zile
KONU: KUMUKLAR ve KUMUKÇA
Yorum:

Bu şirin beldemizle ilgili böyle güzel bir site hazırlayıp hizmete sunduğu için Sayın Nazım Murat ÖLMEZ beye ve yardımcı olan herkese candan teşekkür ederim.
Bu güzide beldemizde yaşayan kardeşlerimiz örf ve adetlerine bağlı olarak yaşamlarını sürdürmektedirler.
Bilindiği gibi Kafkas Halkları örf ve adetleri bir olmakla beraber ırk ve dil olarak farklılık arz etmektedir.
Bu beldemiz de yaşayan kardeşlerimiz kafkas mozayığını oluşturan milletlerden biri olan KUMUK'lardır ve KUMUKÇA konuşurlar. Bende toplayabildiğim bilgiler ışığında sizi KUMUK ve KUMUKÇA konullarında bilgilendirmeğe çalışacağım.

KUMUKLAR,KUMIKLAR olarak da bilinir. Kıpçak Türklerinden bir halk. Kıpçakçanın bir kolu olan KUMUKÇA konuşurlar. Önceleri küçük topluluklar halinde Taşkent türkleri arasında yaşıyorlardı. Kuzey Dağıstan'da da Çeçen, Balkar, Kabartay topluluklarıyla karışmışlardı. Bu nedenle Kumukların,Hazarların Kafkasya'daki torunları yyada Türkleşmiş bölge yerlileri oldukları öne sürüldü. Rus Doğubilimci Vasili Bartold,Kafkasya Kumuklarının,Türkistan Kumukları ile ilgilerinin bulunmadığını, Türkleşmiş Kazı-Kumuklardan(Laklar) ayrılan bir kol olduklarını savunmuştur.

Kumuklar, 8.yüzyıldaki Arap istilası döneminde Hazar Denizi bölgesinde yoğun bir nüfus oluşturuyorlardı. Bu dönemde Miçik Irmağı havzası da Kumukistan olarak anılmaktaydı. 1578'de son Kazı-Kumuk hanının ölümünden sonra Sultan But'un Sulak ve Terek'te kurduğu Kumuk Beyliği,Kazan ve Astrahan hanlıklarıyla yakın siyasal ilişkiler içindeydi. 1594-l600 arasında Rus Çarlığı'nın Kuzey Dağıstan'a müdahale etmesi üzerine Sultan But,Rus saldırılarını durdurarak dağınık Kumukları Sulak-Terek arasında toplamaya çalıştı. Önce Çiryurt'u Rusların bölgeden uzaklaştırılmasından sonra da Tuman'ı başkent yaptı. Onun ardından oğulları Ay Temur ve Kazan Alp başa geçti. Ama geniş ulaşım ve tarım olanaklarına karşın,17. ve 18.yüzyıllardaki sürekli savaşlar yüzünden Kumukistan gelişemedi. 1813'te Rus Çarlığı'nca ilhak edilen bölge,1917'de Kuzey Kafkasya'daki karşıdevrimci Türk-Müslüman hareketine katıldı.

Günümüzde nüfusları 228 bin dolayında hesaplanan Kumukların büyük bölümü Dağıstan ÖSSC'de Hasavyurt, Babayurt, Kızılyurt, Buynaksk, Kaytak ve Mahaçkala gibi yerleşmelerde yaşamaktadır.
KUMUKÇA:
Kumuk Türkçesi olarakta bilinir. Dağıstan ÖSSC'de yaşıyan Kumukların konuştuğu Türk lehçesi. Kıpçakçanın bir koludur ve üç ağzı(Hasavyurt,Buynak, Haydak)vardır. Ayrıca Avar, Çeçen, Lezgi gibi kafkas kavimlerince de konuşulur. Önceleri Arap alfabesini kullanan Kumuklar 1928'de Latin kökenli bir yazı sistemini benimsemişler,1938'den sonra da Rus alfabesini kullanmaya başlamışlardır. Balkarca ve Karaçaycayla benzerlik gösteren Kumukçada Arapça, Farsça ve Rusçayla bazı öteki Kafkas dillerinden alınmış sözcükler bulunur.
Kumukçanın Türkiye Türkçesine göre bazı farkları şunlardır:
Ünlüyle başlıyan çoğu sözcüğün başına (h) ünsüzü getirilir.(av/hav);
sözcük başındaki (k)ler (g)olur (kişi/gişi) ve nl/ll,zs/ss değişmeleri görülür.(kanlı/kallı;yazsa/yassa)
yönelme durumu -ga,-ge(havaga"havaya"),
Belirtme durumu -ni,-nı(bulanı"bunları"),bulunma durumu-de,da(Kitapda"),
ayrılma durumu-den,-dan(tavdan"dağdan") ekleriyle belirtilir;
çoğul ekleri-lar,-ler, eylemlik ekleri -uw,-ıv (gelüw"gelmek"),
kişi adılları men,sen,ol,biz,siz,olar'dır

KASIM 2005




   YAZAN : Hüseyin ERDİN / İnsan ve Memleket     /     131
 
E-Mail: herdin@cumhuriyet.edu.tr
Nereden: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi
KONU: İnsan ve Memleket Konuları
Yorum:

MEMLEKET VE İNSAN MANZARALARI.
Değerli Site Sevdalıları ve Müdavimleri. Hoş görünüze sığınarak Aşağıdaki birkaç satırı Karalayıp siz okuyuculara gönderiyorum. İnşallah vaktiniz boşa geçmez.
YUKARI TEKKE
Geçen ay rahmetli Ruhi Kardeşimizin cenazesinin defni için Sivas Yukarı Tekke Mezarlığındaydık. Beraber hizmet yürüttükleri gönül dostlarının en kıdemlisi ‘Karıncayı bile incitmeyen bir hizmet hayatı yaşadı’ diyordu. Allah huzurunda onun hiç kimseyi incitmediğine ve hep faydalı işler yaptığına onu tanıyan hangimiz kefil olmayız ki? Ölüm gerçeğini nefsime anlatabildiğim oranda onun ölümüne gıpta ettim. O kadar insan toplanmış, hepsinin de samimi bir şekilde rahmetli için dua ettiklerine şahit olduk. Hepimiz ölümü tadacağız, ama nasıl, Allah bilir. Allah mekanını cennet eylesin ve sevenlerine sabır ihsan eylesin.

YILBAŞI VE KURBAN BAYRAMI.

Bildiğiniz gibi,önümüzde yılbaşı ve hemen arkasında Kurban Bayramı var. Her ne kadar yılbaşı bize göre bir iş değilse de epeyi rağbet görüyor ve insanlar bir şekilde hazırlanıyor. Bazı şirket ve kuruluşlarda hesap yapıyorlar. Ne olmuş, kârda mıyız yoksa zararda mıyız . Biz de hesap yapabiliriz. Bu yıl boyunca kendimiz, ailemiz, memleketimiz ve Yavu ve Yavulu için neler yaptık, neler yapabiliriz. En azından samimi olarak düşündük mü? Acaba çok yakında olmamıza rağmen uzak mı duruyoruz, yoksa benliğimiz mi uzak dur veya bu kadar yeter diyor?

Kurban bayramına gelince, kurbanın kesilmesinin gereği ve paylaşımı, keserken kim ve nasıl insanlarla beraber olup keseceğimizden, keserken olabilecek kaza ve çevreye vereceğimiz manzaralardan veya kesmeyip bir hayır kurumu vasıtasıyla ihtiyaç bölgelerine göndermekten ziyade bir yurt dışı hatıramı yazmak istiyorum. Yıl 1990, Güzel memleketimin sağladığı imkanlarla üç aylığına İngiltere’de bulunuyorum. Birinci Buşht’un(şimdikinin babası) Irak’ı Bombalaması (halı ilmekleri gibi) zamanın biraz sonrası.Yine böyle Kurban bayramı. Benim için iki defa anlamlı. Hem bayram hem de memleketten uzak bir bayram. Sabah şehirdeki camiide bayram namazı kıldıktan sonra birileriyle buluşup helal et yemeye ve piknik yapmaya gidecektik. Nasıl olduysa biraz zaman ayarsızlığı nedeniyle beraber olduğumuz arkadaş gurubuyla, diğerlerini kaybettik ve gidemedik.

Biz de gidip ‘Boğaziçi Turkish Kebab’ ta bir döner yiyelim dedik. İngiltere’de hayat pahalı. Turkish Kebab’da pahalı. Ama olsun, bayramdı. Bayram olunca masraf pek hesaba alınmaz. Gittik, arkadaşlarla kebabımızı aldık. Her ne kadar ekmeğinin ve etinin lezzeti bizim lezzete uymasa da memlekettekileri hayal ederek yedik. Ayrılırken oradaki personelle bayramlaşalım dedik. Gardaş nerelisen? Dedi, Erzurumlu. Öyleyse, Bayramın Mübarek olsun! Bir an durakladı,ve sordu: Hangi bayram? Dedim tabiî ki her gün ki bayram değil.
Kurban bayramı, gardaş.(???!!!!!................) O zaman ben bir memleketi arayayım telefonla dedi. Biz bozuntuya vermedik, iyi olur dedik ve vedalaştık.

Her ne kadar sürç-i lisan ettiysek affola. Buradan uzakta, yakında yurt içi ve dışında ve Sivas toprakları üzerinde olan tüm Yavu’lu ve Yavu dostlarının Yeni Yılının ve Kurban Bayramı’nın hayırlara vesile olması dileklerimi iletmek istiyorum. Tüm Dünyada zor durumda olan Müslüman kardeşlerimizin de kurtuluşu ve huzura ermesi için en içten dileklerimi gönül dostlarıyla paylaşmak istiyorum. Yüreğinizde memleket sevgisinin ve hoşgörünün eksik olamaması, cümle geçmişlerimizin ve şu an hastalıkla beraber yaşayan insanlarımızın unutulmaması dileğiyle………………

ARALIK 2005




   YAZAN : İ. Gürsel Köklü / Yavu da Kardeşlik     /     141
 
E-Mail: koklu58 @mynet.com
Nereden: Sivas
KONU: Yavu da Kardeşlik
Yorum:
Tüm tanıdıklara ve site müdavimlerine selamlar,
Siteyi kenardan ve sessiz bir şekilde izleyen benim gibi birçok yavulu olduğunu tahmin ediyorum.

Avrupada bir türk iseniz farklılıklarımzdan dolayı ,gurur duyduğumuz farklılıklarımızdan dolayı bizlere ayrımcılık yapılması çok normaldir.
Ama Türkiye'de hele aynı köyün insanları arasında bu tartışılır konuşulursa, bu yüzyıldır bir adım ileri gidemediğimizin ifadesidir,Çünkü yurtlarını terk ederek göçerek türkiyeye gelen atalarımız ve diğer çerkez grupları o zamanlar birbirlerinin nereden geldiğini öğrenebilmek ve tanıyabilmek için bir bağ kurabilmek için başlattıkları bu sorgulama, alışkanlık haline gelerek bugüne kadar gelmiş olabilir,belki bunda yanlış birşey olmayabilir mutlaka soy sop araştırması yada aşağılama diye algılanmaması gerekir.

Ama biz örnek almamız gereken gelişmiş ülkelerin gündemlerine baktığımız zaman konuştukları irdeledikleri konular çok farklı.
Biz burada hala sen ben kavgası yaparken onların birçoğu dünyayı yönetmekle ,dünyada söz sahibi olmak için çaba sarfetmekle meşguller. Dünyaya aydan bakıldığında görünen Türkiye'nin Fiziki yapısı ve durumu gerçekten çok mükemmel çok güzel.Bu güzellik iştah kabartmakta.Bizlerin güçlenip ayağa kalkmasını istemeyen buralarda emelleri olan milletler el altından kürt-türk ,alevi -sünni gibi mesnedsiz iddiaları ortaya atarak hedeflerine ulaşmaya çalışmaktalar.Bu tüm Türkiye'deki insanlar tarafından bilinmesine rağmen yine aynı tuzaklara dönüp dönüp düşmekteyiz.
Bizim milletimiz bu kadar saf olamaz.Sebebini anlamak zor.
Genelden özele tekrar indiğimizde ise kafkas derneklerini ziyaret ettiğimizde görülen durum kabarteyler ayrı bir masadadır,lezgiler başka masada çeçenler diğer masada gibi bir kopukluk var . Acaba bu çerkez olanların ortak bir özelliğimi .İnşallah bu site sayesinde nerede ve ne olduğumuzu daha iyi anlayarak bu konuları bu şekilde açık yüreklilikle dile getirerek eskilerden gelen güzel alışkanlıkları sürdürüp,güzel olmayanları atarak daha güzel bir yavu daha kenetlenmiş bir yavulular imajı oluşturabilmek için herkesin iyi niyetli çabasına ihtiyaç var. Belki buna vesile olacak unsur öncelikle bu site ,bir diğeride şuanda kurulmakta olan Sivastaki Yavulular derneği olacaktır.
Yavunun yıllar önceki güzel ve herkesi kucaklayan ,gelen memurlarını giderken üzüntülerinden ağlayarak ayrıldıkları bir Yavu.
Çevre köylü yurttaşlarımızın kendi köyüne gelirmiş gibi geldikleri misafirperver - içten ve örnek bir Yavu.
Bütün istediğimiz özellikler gerçi Yavu da ve Yavu halkında her zaman mevcut olmuştur ama bizim isteğimiz , bunun çok daha üst seviyelerde olması.Bunun içinde köyümüzün büyüklerini köyümüzün aydın kesimini,köyümüzün esnafını ,köyümüzün gençlerini , kısacası yavuyu sevenleri göreve davet etmekteyiz.
Sayın Belediye başkanımızın kaynaştırcı özelliğinden de faydalanmak istiyoruz.
07.04.2006

Kommentar : 
Bu yazı mesajlardan alınmıştır.




   YAZAN : Sezai Hangişi / EGİTİM ve AİLE     /     151
 
E-Mail: shangisi@mynet.com
Nereden: BARTIN
KONU: Egitim / Aile ve İletişim
Yorum:
ETKİLİ AİLE İLETİŞİMİ
Herkesin bildiği bir söz vardır: “Eğitim ailede başlar” Her aile başarılı çocuklar yetiştirmek ister. Bunu gerçekleştirmek için çocuğuna her türlü imkanı hazırlar. Ancak unutulmaması gereken bir konu daha vardır ki, o da çocuğun kimlik gelişimidir. Çocuğun içinde bulunduğu dönemi nasıl atlattığı çocuğun hayatta kazanacağı başarıları kadar önemlidir.
Dünyadaki aynalar gümüşlenmiş cam parçaları değil çocuklarımızdır. Çünkü onlar sizi yansıtır. ” Çocuk gerçekten de aileyi yansıtır. Ailedeki bireylerin kişilik yapısı çocuğun kişilik yapısını şekillendirir.
Ailenin çocuğa verdiği eğitimle çocuğun kişilik yapısı şekillenecekse aile çocuğa nasıl bir eğitim vermeli? Öncelikle her aile çocuklarını ayrı bir birey olarak görüp kişiliklerine, bağımsızlıklarına saygı duymalıdır. Bunu yapmak için iletişim çok önemlidir.
Her şeyden önce etkin dinlemenin bilinmesi gerekmektedir. Batılı psikolog Publilus Syrus;”Çocuğuna servet bırakmak isteyen anne- baba, ona iyi dinlemeyi öğretmelidir" diyor. Etkin dinleme için kişinin söylediklerinin gerçek anlamlarının kavranması gerekir. Duyulduğunu ve anlaşıldığını bilmek çok güzel bir duygudur.
Çocuklar sevgiye tepki verirler.
Çocuğunuzun söylediklerini duymak istemelisiniz.
Çocuğunuzun duyguları sizinkinden ne kadar farklı olursa olsun onun duygularını kabul etmelisiniz.
Duyguların sürekli değil, geçici olduğuna inanmalısınız.
Çocuğunuzun ayrı ve farklı bir birey olduğunu kabul etmelisiniz.
Çocuğunuzun sorunları olduğunda yanında olmalı fakat sorunlarını kendisi çözmesi için onu yalnızca cesaretlendirmelisiniz.

ÇOCUĞUNUZLA İLETİŞİMİNİZE ENGELLER NELERDİR?
Acaba hangimizin gören bir bakışa, duyan bir kulağa ihtiyacı yok? Dr. Pire’ nin “İnsanların çoğu duvar, çok azı da aralarında köprü kurarlar” sözü günümüzün yoğun temposuna kendini kaptıran insanların(yani bizlerin) arka plana ittiği çok önemli bir gereksinimi vurguluyor. Özellikle çocuklarımızla olması gereken yakınlaşma ve iletişim gereksinimi. Evet, çocuklarımızla iletişimimize engel olan, konuşmalarımızı yüzeysel kılan ve gerçek dinlemeyi engelleyen tavırlara bir göz atalım:
Emir Vermek, Yönlendirmek
Uyarmak, Gözdağı Vermek
Ahlak Dersi Vermek
Öğüt Vermek ve Çözüm Önerileri Getirmek,
Öğretme, Nutuk Çekme

UNUTMAYALIM!
Olumlu ilgi, çocuğunuzu mutlu eder, kendine olan güvenini artırır. Övme, teşekkür, iftihar ve hayranlık gibi olumlu ilgi gösterme şekilleri kişinin moraline gerçek bir katkıda bulunur.
Olumsuz ilgi ise üzer ve yenik düşürür. Eleştiri ve gülünç bulma, hayal kırıklığı ve güvensizlik kişiyi üzer ve yıpratır.
İster olumlu ister olumsuz tüm etkiler ya fiziksel ya da psikolojiktir.
Olumlu: Öpme, kucaklama, okşama, sırtını sıvazlama, övme, teşekkür, göz kırpma, takdir eden bir bakış
Olumsuz: Dayak, eleştiri, küçümseme, tepeden bakma


ÇOCUKLARIMIZLA ARAMIZA DUVARLAR ÖRMEYELİM, KÖPRÜLER KURALIM.
Çocuğumuzun Özgüveninin Artırmak İçin Neler Yapabiliriz?

- ONA SIK SIK SÖZ HAKKI VERİN.
- KENDİNİ VE DUYGULARINI NE “NE DÜŞÜNÜYORSUN, NASIL HİSSEDİYORSUN” GİBİ SÖZLERLE ANLAMAYA ÇALIŞIN.
- ONUN FİKİRLERİNE DEĞER VERDİĞİNİZİ HİSSETTİRİN.
- ONUN OLUMLU DAVRANIŞLARINI KESİNLİKLE TAKDİR EDİN.
- O KONUŞURKEN ONUN YÜZÜNE BAKIN VE CİDDİYE ALINDIĞINI HİSSETTİRİN.
- ONUN İÇİN ZAMAN AYIRIN.
- YAŞINA UYGUN GÖREVLER VERİN VE DAHA SONRA BAŞARISINI TAKDİR EDİN.
- ONUNLA DEĞİŞİK KONULARDA SOHBET ETME ORTAMI OLUŞTURUN.
- ONUN KORKU VE ENDİŞELERİNE SAYGI DUYUN.
- AŞIRI ELEŞTİRİCİ OLMAKTAN VE YARGILAYICI OLMAKTAN ÇEKİNİN.
- HATALI DAVRANIŞLARINI KONUŞARAK UYARIN VE ONA DOĞRU OLANI ANLATIN.
- BAŞKALARININ YANINDA ONU KÜÇÜK DÜŞÜRMEYİN.
- ONUN BAŞARISIZLIKLARINI BÜYÜTMEYİN.
- BAŞKALARI İLE KIYASLAMAYIN.
- KABİLİYETLERİNİ FARKEDİN VE TEŞVİK EDİN.
- TOPLULUK İÇERİSİNDE SÖZ ALMASINI TEŞVİK EDİN.
- ONU SIK SIK SEVDİĞİNİZİ SÖYLEYİN.
- ONUN İÇİN ÖNEMLİ OLAN ŞEYLERE SİZ DE ÖNEM VERİN.
- ONUN ÖNEMLİ GÜNLERİNİ UNUTMAYIN.
- SADECE ONUN İÇİN AYIRDIĞINIZ ZAMANLAR OLSUN.
- YANLIŞ VE UYGUNSUZ CEZALANDIRMADAN KAÇININ.
- ONDAN BEKLENTİLERİNİZ ÇOK AŞIRI OLMASIN.
- ONA YAŞINDAN VE OLDUĞUNDAN KÜÇÜKMÜŞ GİBİ DAVRANMAYIN.
- ONUNLA BİRLİKTE SOSYAL AKTİVİTELERDE BULUNUN.

ARALIK 2005
Kommentar : 

Sezai Bey Gönülden Teşekkürler,
"Hayırlı evlat yoktur, Hayırlı Anne-Baba vardır."
Umarım site müdavimlerimiz son kelimesine kadar okur ve HUZUR lu bir öMÜR yaşarlar.
NAZIM




   YAZAN : Murat Demirbük / SAGLIK - Kuş Gribi     /     161
 
E-Mail: mdemirbuk@hotmail.com
Nereden: Sivas
KONU: Kuş Gribi
Yorum:

Kuş gribi nedir?

Kuş gribi bulaşıcı bir hayvan hastalığıdır. Hastalığa sebep olan virüs sadece kuşları ve daha az olarak domuzları enfekte eder. Bütün kanatlı hayvanlar enfeksiyon için risk altındadır. Özellikle hayvanların sıkı temas içinde yaşadığı kümes hayvancılığında virüs çok kolay olarak yayılabilmekte ve kısa süre içerisinde kümes hayvanları arasında salgına neden olabilmektedir.

Kuşlarda hastalık iki şekilde görülür. Hastalığın bir şekli orta derecede şiddetle atlatılan; tüylerde kırışıklık ve yumurtlamada azalma olarak kendini gösterir. Hastalığın diğer formu ise ağır patojen özelliğe sahip virüsle görülen şeklidir ki oldukça öldürücüdür. Bu virüse yakalanan bütün kuşlar genelde hastalık etkilerinin görüldüğü ilk gün ölür. Bu hastalık şekli ilk olarak 1978 yılında İtalya’da tespit edildi.

Kuşlarla ilgili ne tür önlemler alınabilir?

En önemli kontrol önlemi hastalıklı ya da virüse maruz kalmış/kalmış olma ihtimali olan hayvanı mümkün olduğu kadar hızlı itlaf etmektir. İtlaf edilmiş hayvanların mutlaka uygun şekilde gömülmesi gerekir (kireçlenerek ve yeterli derinliğe gömülerek). Çiftliklerin karantinaya alınması ve çok dikkatli dezenfeksiyon uygulanması gerekir.

Virüs ısıyla ve (56 C° de 3 saat yada 60 C° de 30 dakika bekletildiğinde ölür) iyot içeren dezenfektanlarla öldürülebilir.

Virüs, bulaştığı hayvan gübresinde soğuk havada 3 haftaya kadar canlı kalabilir. Virüs suda 22 C° lik ısıda 4 günden fazla canlı kalabilirken 0 C° de ise 30 gün canlı kalabilir. Ağır patojen özelliğe sahip virüs barındıran hayvan dışkısının 1 gramı 1 milyon kanatlı hayvana hastalık bulaştırabilir.

Hastalığı kapmış olan kümes hayvanlarının hareketlerinin kısıtlanması (özellikle şehirler ve ülkelerarası hareketler) ve kontrol altında tutulması diğer kontrol önlemlerinden biridir

İnsanlar H5N1 suşu ile sıkça enfekte olur mu?

Hayır. Bu durum çok nadir olarak görülür. H5N1 ile enfekte olan ilk vaka 1997 yılında Hong Kong’dan rapor edilmiştir. İlk salgında 18 kişi enfekte olmuş ve bunlardan 6'sı ölmüştü. Bu vakalardan 1 tanesi tarlada çalışırken kuşlarla temas eden, diğer 17 tanesi de canlı hayvan satılan dükkanlarda çalışanlardı.

İnsan vakaları, kuşlar ve kümes hayvanları arasında yaşanan yüksek bulaşma hızıyla seyreden H5N1 salgını ile eş zamana tesadüf etmiştir. İnsandan insana H5N1 geçişi sağlık çalışanları, aile fertleri, kümes hayvancılığı ile uğraşanlar arasında da çok sınırlıdır. Virüsle karşılaşmış olunduğunu gösteren H5 antikoru bu kişilerde tespit edilse de, bu kişiler arasında ciddi bir hastalık vakası bildirilmemiştir.

07.02.2006
 


   YAZAN : Murat DEMİRBÜK / Sivas ta Tarım     /     162
 
E-Mail: mdemirbuk@hotmail.com
Nereden: Sivas
KONU: Sivas ta Tarım
Yorum:
Sivas’ta Tarım

Nüfus Yapısı:

Ülkemizde Kırsalda Tarımla geçinen nüfusun yüksek olduğu biliniyor. (Türkiye Ortalaması %35 seviyelerinde) İlimizde bu rakamın nüfusun yüzde 66,5’ini oluşturması Burada tarıma çok daha dikkatli bakılması gerektiğini ortaya koymaktadır. Ülke ortalamasının çok üzerindeki kırsal nüfusun İlimiz koşullarına en uygun istihdam olanağı Tarıma dayalı sanayiyi teşvik etmek ve iş gücü olarak kırsaldan çekilecek nüfusla bu insanların yaşam standartlarını insanca yaşam seviyesine çıkarmaktır. Plansız hayata geçirilecek kırsal nüfusu azaltma çabaları ciddi sosyal sorunlara neden olacaktır.

İşletme Büyüklüğü ve Arazi Dağılımı:

2001 yılında DİE tarafından yapılan “VII. Genel Tarım Sayımı Tarımsal İşletmeler Anketi”ne göre, Sivas’ta yer alan tarımsal işletme başına düşen ortalama toprak büyüklüğü 95 dekar olup, 60 dekar olan Türkiye ortalamasından 35 dekar daha fazladır. Sivas’ta toplam 78.953 tarımsal işletme olup Toplam işletme sayısının yüzde 32,25’i gibi büyük bir oranını oluşturan 20-49 dekar arazi büyüklüğüne sahip olan işletmeler, toplam işlenen arazinin ancak yüzde 11,02’sini işlemektedir. İşletmelerin Kar edebildiği Arazi büyüklüğünün çeşitli kaynaklarda 60 dekar olarak belirtildiği dikkate alınırsa Sivas’taki İşletmelerin En az % 40’ının Ekonomik üretim yapamayacak büyüklükte olduğu görünmektedir. Ekonomik üretim yapılabilmesi için gerekli devlet desteğinin yanında Birim alanda alınacak verimi yükseltecek teknik destek sağlamak ve ucuz girdi temini başta olmak üzere pazarlama organizasyonlarında ve söz hakkı elde etmede üreticilerin önünü açacak örgütlenme koşullarının oluşturulması ve çiftçi örgütlerinin yasal statüye kavuşturulması gerekmektedir.
Sivas’ta 1.216.707 hektarlık tarım arazisinin 310.000 hektarı sulanabilir tarım arazisi olarak değerlendirilmekte olup, toplam tarım arazisinin sadece yüzde 25,5’ini oluşturmaktadır
2001 yılı verilerine göre İlimizde Tarımın GSYİH’ daki payı %15.5 olarak görünmektedir Tarımda Nüfus oranının %66.5 olduğunu hatırlarsak bu kesimin ne kadar kötü ekonomik koşullarda yaşadığını anlamamız kolaylaşmaktadır.

Tarımsal Üretim

Bitkisel üretimde ilk akla gelen üretimin yoğun olarak yapıldığı Tarla bitkileri ve tarla bitkilerinin içerisinde hububat üretimidir ekiliş alanı açısından da yüzde 86 ile ilk sırada bulunur. Hububatları yüzde 9 ile yem bitkileri izlemektedir.
İl tarım alanlarının binde 1,4 gibi oldukça küçük bir bölümünde gerçekleştirilen sebze üreticiliğinin gelişmesini engelleyen en büyük etken sert iklim koşullarıdır.
Sivas ilinde hayvancılığın ve hububat üretiminin yanı sıra ek bir gelir kaynağı ya da ailelerin kendi tüketimlerine yönelik olarak yapılan meyvecilik fazla gelişmiş değildir.
Sivas ilinde örtü altı tarım diğer bir ifade ile seracılık daha yeni yeni gelişmeye başlamaktadır.
Özellikle emperyalist ülkelerin gözünü diktiği alanlarında Bitkisel Üretim faaliyetinde bulunan işletmelerin (Şeker pancarı, buğday, Tütün, Mısır vb.) Uluslar arası dev firmalarla rekabet edebilmesi için piyasanın acımasız koşullarına terk edilmemesi ve gerekli sübvansiyonlarla ayakta kalmalarının sağlanması gerekmektedir. Dev şirketlerin kısa vadede daha ucuza verdiklerini söyledikleri ürünlerin üretimindeki düşüş ve bu üreticilere sahip çıkılmaması Kendi kendine yeten ülke denilen Ülkemizi bir anda en stratejik ürün olan Buğday da bile dışa bağımlı hale getirdiğini gözden kaçırmamak gerekir.
Sivas ilindeki en önemli ekonomik faaliyetlerden biri hayvancılıktır ve il yüzölçümünün yüzde 42’sini kaplayan çayır ve mera alanları hayvancılık için oldukça uygun bir ortam oluşturmaktadır. İldeki hayvan varlığının yıllar itibariyle gelişimine bakıldığında, genel olarak bütün hayvan türlerinde düşüş yaşandığı görülmektedir. 2000-2004 yılları arasında en fazla düşüş yüzde 37 ile küçükbaş hayvanlarda meydana gelirken, tek tırnaklı hayvanlarda yüzde 35, büyükbaş hayvanlarda yüzde 19, kanatlı hayvanlarda yüzde 17, arı kovanlarında ise yüzde 13’lük azalma gerçekleşmiştir. Küçükbaş hayvanlarda egemen olan koyun ise yıllar itibariyle yüzde 37 oranında azalarak 2004 yılında 342.626’ya düşmüştür.
Bütün hayvansal üretim potansiyeline rağmen ilimizde özellikle işlenmiş hayvansal ürünlerin üretimi istenilen seviyeye gelmemiş var olan işletmelerde serbest piyasa koşullarında dev rakipleriyle rekabet edemeyerek geriye gitmekten kurtulamamıştır. Hayvancılık işletmelerinin en önemli giderini oluşturan kaba yem açığının desteklemelerle azaltılması, Yöreye uygun ırklarla üretimin devam etmesi, gen kaynaklarının korunması ve yetiştirici birliklerinin demokratik hale getirilerek yaygınlaştırılması gerekmektedir.
Sivas ili hayvancılığındaki önemli faaliyet kollarından birisi de arıcılıktır. İl, koloni sayısı ve bal üretimi bakımından Türkiye genelinde Ordu, Muğla ve Adana’dan sonra dördüncü sırada yer almaktadır. Sivas zengin nektar kaynaklarına sahip olması nedeniyle, gezici arıcılık için de oldukça cazip bir merkez durumundadır. Üretilen balın işlenmesi konusunda ilimizdeki eksiklikler giderilerek bu potansiyel değerlendirilmeli Arı yetiştiricileri kaliteli ve sağlıklı bal üretimi konusunda eğitilmeli ve gerekli sübvansiyonlar bu alanda da sağlanmalıdır.
Sivas ili su ürünleri üretimi bakımından oldukça elverişli bir yapıya sahiptir. Dört adet doğal gölün yanı sıra Kızılırmak ve diğer akarsular ile bunların üzerine kurulan baraj ve göletlerde yürütülen suni balıklandırma çalışmaları, tatlı su balıkçılığının geliştirilmesine olumlu etki yapmaktadır. Bu üretim dalında da organizasyon eksiklikleri ve üreticilerin öz gücüne dayanan organizasyonların olmaması var olan potansiyeli değerlendirmemizi zora sokmaktadır.
Kuşkusuz Tarım gibi İlimiz ve Ülkemiz için hayati olan bir sektörü kısa bir yazıda tüm yönleriyle ele almak olanaksızdır.fırsat buldukça DTÖ, İMF, DB gibi emperyalist kuruluşların ve AB’nin Ülkemiz tarımına dayattıkları politikaları, bunların sakıncalarını ve çözüm önerilerimi daha ayrıntılı bir şekilde anlatmaya çalışacagım.
03.03.2006




   YAZAN : Ersin Erdem / Yavu ve Biz     /     171
 
E-Mail: ersin.erdem@tr.ey.com
Nereden: İstanbul
KONU: Yavu ve Bizler
Yorum:

Herkese merhaba,

Tüm dost ve akrabaların yaklaşan bayramını kutluyorum, hayırlara vesile olur inşaallah.

Enver Hocamın da son mesajında (anladığım kadarı ile) bahsettiği konu bir süredir düşüncelerimi meşgul etmekte. Yavu halkı olarak geleneklerimizden ve yetiştirilme tarzımızdan doğan ve hepimiz için huzur kaynağı olan ilişkilerimizin ve bakış açımızın devamını, tahmin ediyorum önemsemeyen yoktur. Bunun aksini doğurabilecek durumlara karşı hepimizde en azından fikren bir direnç oluşması çok normal, ve bunu şahsen çok doğru buluyorum. Ancak, bir çok konuda olduğu gibi, bazı gerçekler, sahip olduğumuz değerleri gönlümüzce yaşatmamıza engel teşkil edebiliyor. Ve ne yazık ki bu konuda karşılaştığımız en büyük sorun ekonomik gerçekler.

Köyün şu anki durumunu göz önüne alırsak ekonomik olarak iyiye doğru gittiğimizi söylemek zor. Bildiğim kadarı ile, (birçoğu geçim mecburiyetinden dolayı) köy dışına göçenlerin sayısı hayli fazla. Öte yandan, köyümüzün, çevrede yer alan diğer yerleşim alanları için ekonomik ve sosyal anlamda merkezi konumu devam etmesine rağmen, bunda da bir azalma olması beklenebilir. Böyle bir durum ise uzun vadede kısır döngüye yol açarak yine köyümüz menfaatleri alehine sonuçlara yol açabilir. Olumsuz bir çerçeve çizmek istemiyorum, amacım anlayışımın elverdiği ölçüde objektif olarak durmumuzu değerlendirmek.

Bu noktada, hepimizin “köklerimizin bağlı olduğu yerin kalkınmasını nasıl tetikleyebiliriz” bakış açısına sahip olması ve bu amaçla fırsatları kollaması gerekir. Allah’ın izni ile- bu konularda imkansız diye birşey yoktur. Bence, köyümüz için 5-10 yıllık hedefler üzerinde kafa yormalı ve ekonomik iyileşmeyi nasıl gerçekleştirebiliriz düşüncesini de bu hedefleri belirlerken merkeze almalıyız. Herkesin en azından prensip olarak buna olumlu bakması gerekir. Sonraki aşama bu konuda atılacak somut adımların tespiti için organize olup bu adımları atmak olacaktır. Bunun için mutlaka köyde yaşamak gerekmiyor, ancak hepimizin yanında özellikle köyde yaşayanların katkısı ve şevki çok önemli. Köyümüzün sahip olduğu önemli artılar var. Örneğin, belediyemiz, bunun yanında ulaşım için elverişli konumu, çok amaçlı liseye sahip olması, alt yapı sorunun olmaması v.b. ilk aklıma gelenler. Ayrıca bölgemizde vergi, enerji, sigorta teşvikleri uygulanabilir durumda.

Bu artıları kendi içimizde ekonomik iyileşmeyi sağlayabilmek için nasıl kullanabiliriz? Nerelere başvurabilir, hangi kurumları ve imkanları zorlayabiliriz, hangi merci ve kişileri ikna etmek gerekir; iyi düşünmek ve üzerinde iyi niyetle çalışmak lazım....Elimizde olmayan nedenlerle bazı avantajları yitirmiş olabiliriz, ancak şikayet etmenin, beklemenin bir faydası yok. Bakış açımızı buna odaklarsak, bugün olmazsa yarın mutlaka iyi fikirler çıkacaktır; akıl akıldan üstündür, hepimizin aklına birşeyler gelebilir, yeter ki organize olup bunları değerlendirelim ve atılacak adımları tespit edip bu adımları atalım. Türkiye’nin değişik bölgelerinde bu şekil başarıları gerçekleştirenlere dair haberler (dinleyip geçsek de) mutlaka kulağımıza çalınmıştır.

Bunu bir öneri olarak alın, haddimi aşmak istemem, amacım başka bir ortamda birçoğunuzla paylaşma fırsatı bulamadığım/bulamayacağım düşüncelerimi paylaşmaktı. Yurt dışında ve memleketimizde bulunan tüm hemşehirlerimin bayramını tekrar tebrik ediyorum.

Saygı ve sevgilerimle,

06.01.2006




   YAZAN : Aslanhan Cici    / 40 Sene alda Yavu da /     181
 
E-Mail: aslanhanyavu@hotmail.com
Nereden: Yavu
KONU: 40 sene alda
Yorum:
YAVU'DAN
GEÇMİŞTEN NAMELER...
ŞIH MURAT EMMİ GAZMAY SATARDI
KIZLAR ONUBILAN BAŞIN MAYLARDI
MİS GİBİ KOKAR PIRIL PIRIL YANARDI
ZUBAYIR EMMİ GEÇELERİ 0N NUMARA LOKUS YAGARDI.
GENÇLER SETTENNİ BAŞINNAGI CEREKGE OLTURUP ÇAYKARDI DA ÇAYKARDI
TUT TEREKNİ BAŞINNA HEP SUZAN ABLA BARDI
TUVARALDA YAŞLAR HEP TOKALAV OYNARDI
ORAMLARDA YAŞLAR BİZAVLANI HAYDARDI
NENEM ARPALIKTA ELMA TEREK SAKLARDI
ASLANHAN HAYDİ YAŞLAR BARIP URLAYIK DEP AYTARDI
HAVA HALA GELEGEN ZAMAN
BARINNAN ALDIYERLİ O GAÇARDI
YAŞLAR GECELERİ CEYRAN OYNARDI
DEVET EMMİ ÜYLERDE SARIN AYTARDI
HASAN EMMİ TUKKENNE GAYMAKLI PÜSKUVUT SATARDI
HALİL EMMİ BALBU HAYDAR
TECEV YAN GELİP YATARDI
GENÇLERDE HARMANNAN ÇIKGAN BUDAYNI URLAP SATARDI
ASLANALİ EMMİ TAVATİR ÇIP TEMİR ATARDI
AZBARLARDA NİNAŞ EÇUV SÜT TARTARDI
NENEM ÜYDE SUYREMEGE SALIP ÇAYKARDI DA ÇAYKARDI
MUSTABİY İMMAŞINA ÇATAK ATARDI
HABİB ÇAVUŞ SIRTIN ÜSTÜNE YATARDI
CELİL EMMİ HERGÜN BİR BAYLAM SÜBÜRKE SATARDI
APDUL EMMİ TARTIP TARTIP DIRIL BEZNİ YIRTADI.

Not:Adı geçen büyüklerimizin ellerinden öpüyor rahmetle anıyorum, yaşayanlarada saglık sihhat ve uzun ömür dilerim...
 




   YAZAN : Ayca Akay    / Kumuk Sarınları /     191
 
E-Mail: ayca.akay@hotmail.com
Nereden: ankara
KONU: kumuk sarınları
Yorum:
http://www.kultur.gov.tr/TR/dosyagoster.aspx?DIL=1&BELGEANAH=107073&DOSYAISIM=DugunYillari.pdf

adresine bakarsanız bulabilirsiniz
01.11.2006


   YAZAN : Ayça Akay / Kumuk Dili ve Tarihi     /     192
 
E-Mail: aycaakay@yahoo.com
Nereden: Ankara
KONU: Kumuk Dili
Yorum:
HALK KÜLTÜRÜ ÇERÇEVESİNDE KUMUK DİLİNİN TARİHİ GELİŞMESİ*

MURATÇAYEVA FERİDE ABDUIVAGABOVNE**

Her türlü millet kültürü tarihinde dil faktörü önemli yer alır. Dil, insanların büyük bir üstünlüğü temaslar aracıdır.
Yeni nesiller, adetleri, gelenekleri, kültürü ve mirası öncülerden alır. Dil ve kültür arasında ne gibi ilişkiler var? “Halk dili” ve “Halk kültürü” denilen unsurlar bir birine sıkıca bağlıdır. Millî dil, millî kültürün bir aynasıdır. Dil kültür ile bağlıdır ve kültürsüz olmaz. Kültür de dilsiz olmaz.
Şimdiki dilbilimde dil ve kültür münasebetleri az öğrenilen ve yeteri kadar araştırılmayan bir konudur. Dilin ve kültürün başka elemanlarla bağlantıları karşılıklıdır. Biz her türlü dil, her zaman halk kültürünü belirtmeye kabiliyetlidir diye iddia ediyoruz.
Kültür değişirse dil de değişiyor diye iddia edilir, kültürün değişiklik hızı her zamanda eşit olur.
Biz dile, halk kültürünün çerçevesinde tarihi gelişmesi durumundan bakıyoruz. Muhtelif kültürel temasların prosesleri halk diline aksediyor. Dil halkın tarihidir, o uygarlık yolu ve kültürü, milletin samimi yönü mirası, düşünme yetisi ve sanat çalışmasıdır.
“Kültür, cemiyetin çalışması ve değişmesidir. Nasıl düşünülürse, dil de şöyle oluyor” /Sepir/.
Son zamanlarda da bu düşünceler etnodilbilimin esaslarından sayıldı. Dil, kendinin doğumundan kültür ile bağlı olarak gelişmesinde cemiyet gibi mükemmelleşiyor.
Dilin kültür ile ayrılmaz bağlantısı millî ruhda onun en önemli elemanı olur.
Sosyolengüistik, etnolengüistik ve ruhlengüistik çerçevesinde dil ve kültür meselelerinin araştırmaları Rusya’da son vakitlerde birkaç yönlü faaliyet oluyor.
Bu meseleyi N.I.Tolstoy’un başkanlığındaki birkaç bilgin heyeti yürütür. Kültür tarihde kurulmuş elemanların durağan sistemidir. Orada belirli kültür yaratan dil ruh karakteri, adetleri, halk alışkanlıkları önemli yer tutar. Herhangi bir dilin inkişafı, gelişmesi ve uygulanması halkın diliyle ayrılmaz tarzda bağlıdır. Kumuk dili uzun bir sürenin içinde muhtelif ve akraba Savir, Hazar, Bulgar ve Kıpçak dilleri ile katılarak biçimlenmiştir.
N.A. Baskakov’un tesnifine göre, Kumuk dili Kıpçak dili bölümüne giriyor, doğrusu, Kıpçak - Oğuz bölümüne. Buna en yakın olan Karaçay-Balkar, Karaım ve Kırım-Tatar dilleridir.
Kumuk dilinin başlangıcı tarihi derinliğe ve eskiliğe uzanır. Kumuk dilinin biçim alan gidişi Kumuklarının millet olmasıyla bağlı. Ancak halihazırda bu problem kesin tartışmalıdır ve bugüne kadar da çözülmemiştir.
S.S. Gaciyeva’nin, A. Födorov’un, M.Aciyev’in ve K.S. Kadiraciyev’in araştırmalarında bu mesele etraflıca incelenmiştir.
Kumuklar hakkında bir birine karşı çeşitli görüşler var. Dağıstanda ki İlim Merkezi’nin dil, edebiyat, sanat, tarih, arkeoloji ve diğer bilim enstitüsülerindeki bilginlerde (tarihçilerde, sosyologlarda, arkeologlarda, antropologlarda, bilginlerinde) bu meselelerle ilgili zengin veriler var. Ama bu alanda devam eden sistemli ve mukayeseli araştırmalar gerekiyor.
Kumuk halkının biçim almasının gidişi olan Dağıstan eskiden beri yurtlandırılmış yer. Arkeolojinin verileri gösteriyor ki Dağıstan’ın kültürü yerel esaslarda gelişiyor.
Kumuk halkının çok asırlı kültürü yerel ve yurtlanmış kültürün aralıksız inkişafının sonucudur. Milattan başlayarak, Dağıstan’a dışarıdan çok sayıda, ayrıca Türk dilli ulus bölümler gelmişlerdir.
Dağıstan’ın kadim kültürünün anıtları gösteriyor ki (Targu, Karabudahkent ve başka Kurganlıkları buradaki madde kültür yerel Alban ve Sarmatlar katılarak kurulmuş.
Milattan başlayarak Kumuk ovalarına çeşitli Türk boylar gelmeğe başladı. Birkaç yazılı kaynaklara göre en güçlü budun hunlar olmuş (IV asır). Galiba, bu zamanlardan beri Kuzey Dağıstan’ın ahalisi Türk dillerin tesiri altında kalıyorlar. Bunların arasında II-VII asırlarda en meşhur sabirler idi. Onların dili Bulgar ve Hazar dilleri, Kumuk dili ile akraba oluyor
Verilerin mukayese-tarihi gösteriyor ki, bu bölgedeki Türk budunlar burada öncede oturmuş Kimmerler ile bağlıdır. Hun ve Bulgar birleşmeleri bozulan çağlardan beri Türk boylarını Dağıstan’a sokulması ve genişlenmesi devam ediyor. Hazar ve Batı Türk kağanlıkları kurulmuş sürelerinde bu gidişler uzatılıyor. Hazar kağanlığındaki boyların birleşmesi türlü dillerde olmuştur.
M.G. Magomedov’un “Hazar Kağanlığının Meydana Gelmesi,” (1985) adlı monografisinde hazar derebeylik birleşmesinin muhtelif sorunları öğretiliyor. A.L. Gren Dağıstan’dan yapan araştırmaları çok verimli oldu. Hasavyurtun aralarında eskiligin bir çok katınları bulunuyor. Bunların değeri eşsizdir. A.N. Gren’in kazıları hazar eskilik anıtlarının öğrenilmesinin birinci teşebbüsü idi.
Hazar kağanlığının arazisinde Karaçay, Balkar, Karaim, Kırım Tatar ve Kumuk dilleri gelişmeğe başlıyor. Bu dillerde Bulgar ve Hazar dilinin özellikleri var Kumuk dilinin meydana gelişmesinde özelliklerin ayırmağa olmayan umumi Türk, Oğuz Kıpçak ögeleri var.
Herhangi Türk dillerindeki gramer ekleri bir birine benzeyen türlerde kullanılıyor (N.Z. Gacıyeva). Kumuk dili başka kıpçak dillerin ayrılıyor. Burada Oğuz elemanlarına ise çok rasgeliniyor.
Oğuz elemanları ayıran türlerde eşit zamandaşlık ve eşit zamandaşlık olmayan, sıklık ve kullanış olan amillerin kaybetmege gerekiyor.
Kumuklar, Terekemeyler, Azeriler ve Türkler ile bağlantılar ve ona göre Kumuk diline Oğuz dillerinden türlü dil koşutlukları giriyor. Kumuk dilinin Oğuz dilleriyle yakın özellikleri var:
l. Sözün başında g- sesin genişlenmesi: göz, gişi “kişi”, getmek “gitmek”
2. Sözün başında y- sesin kullanılması: yas “ağlama,” yol;
3. Gelecek zamanı bildiren -acak/-ecek eki: gelecek, getecek “gidecek”
4. Şive sözleri: inek - edebiyatça sıyır, gent-edebiyatça yurt: ve başkaları.
Kumuk dili türlü Türk diller ile katılıp oluşmuş, Bulgar-Hazar, Oğuz ve Kıpçak bir birine eklenmiş. Onlardan Kıpçak dili unsurları ağır basıyor.
Kiyev’deki, Rusya’daki ve Batıdakiler bunlara “polovstsı,” “tork,” “kumanlar” diyorlar.
“Kumuk” etnonimi ilim edebiyatda türlü tarzlarda bakılıyor: A. Bakihanov, S.A. Tokaröv, A.İ. Tamay ve başkaları bunu “kimak” sözü ile bağlıyorlar. Y.A.Födorov ise bunu yüksek dağlardaki “Kazikumuh” diyen köyün adıyla bağlıyor V A. Alborov ve diğerleri Türk dilindeki “kum” sözü ile bağlıyorlar. K.S. Kadıraciev’in fikrine göre bu söz Dağıstan’da milattan sonra 2 nci asırda hatırlanmış “gunuğ-undur” etnonimiyle bağlıdır.
X XV asırlarda Dağıstan’ın böyle özellikleri var: İslâmlaşması ile Doğu ve Orta Asyanın zengin kültürün sokulması, Arap dilinin ve Arap dilinde yazılan edebiyatın girmesi. Arap dili Dağıstan’da edebiyat, ilim ve yazışma dili oluyor. Rus ve Fars dilleri ise Arap dili gibi Kumuk diline çok güçlü tesir ediyor.
Ama Arap dili Dağıstan’da ayrıca rol oynamış: bu şurada ahalinin ruh ihtiyaçlarının ve dünya uygarlık üstünlüklerin bilime taleplerini güdüyordu. Kültürün gelişmesi yazıyla çok taraftan bağlanmış. Kumuk dilinin yazılı gelişmesi Hazar kağanlığı zamanlarından başlayarak oluşur. 1938 den 1928 yılına dek Kumuk yazısı Arap alfabesi esasında, 1928-1938 yıllarında Latin esasında başlayarak kiril esasında oluşur.
Kumuk dilinde şu gibi anıtlar var: Ummu Kamalın şiirleri, Derbent-Name (M. Avabi Aktaşi), Anci-Name (Kadır-Murza).
Bunların zamanı – XV-XVI asırlar. Ağız halk edebiyatının yüksek sanatlı eserleri Kumuk dilinde çok sayıda saklanmıştır. Bunlar Kumuk dilinin söz zenginliğini güzelliğini gramer şekillerini ve kategorilerini açık ifade etmeye bahıyor.
XX. asırın yarımında Kumuk dili Kuzey Kafkasyanın jimnazlarında öğreniliyor, Kumuk dilinde o iş kağıtları da yazılmış, Rusya ile yürütülen münasebetlerde, Dağıstan halklarının arasında Kumuk dili konuşma dili olmuş.
XIX. asırın II nci yarımında Kumuklar, Dağıstan kültürünün mümtaz bölümü idi -şairler, felsefeciler, bilginler- bunların yaratıcılığı Dağıstan’ın millî ruh kültürünün bir payıdır, bunlar: Kumuk şiirine temel koyan Yırçı Kazak (1830-1879 yıllar), Magomed E. Osmanov, Abusufyan Akayev - XIX. asarın ahırı ve XX. asırın başlangıcı.-
Kumuk dilinin esasında iki şive var: Buynak ve Hasavyurt şiveleri. Kumuk dili şimdi öğretilmeğe başlanıyor. Öğrenilme ve öğretilme tarihinde çevirici ve öğretmen olan T.N. Makarov’un büyük rolü var, 1848 yılda T.N. Makarov “Kafkasya şivesinin Tatar grameri” adlı Kumuk dilinin ilk gramerini çıkarıyor. 1940 yılda N.K. Dimitriyev “Kumuk dilinin gramerini” yayınlıyor.
Kumuk dilinin öğrenilmesinde İ.A. Kerimov, N.Z. Gaciyeva, D. Canmavov, D.M. Hangişiyev, K.S. Kadıracıyev, N.E. Gaciahmedov, Z.Z. Bammatov, N. Ölmesov, F.B. Astemirova, A. Mollayev ve başkalarının, rolü büyüktür.
Bu bildirim Kumuk diline biçim verilmesinin tarihine ve onun oluşmasına üstünkörü bir bakıştır. Ama bu halkın zengin tarihi kültürü hakkında konuşmaya değer malzemeye dayanıyor.
Halkın tarihinin eskiliğini düşünmek, dilin ve kültürün gerçek millî başlangıçlarına dönmektir.

DİPNOTLAR
* Bu bildiri aslına uygun olarak yayınlanmıştır.
** Dr., Rusya 367029 Dağıstan Mahaçkala, ul Batırmurzayeva, 77 Dağıstan, Rusya Cumhuriyeti


Kaynak:
Uluslararası üçüncü Türk Kültürü Kongresi Bildirileri
25-29 Eylül 2003 Ankara 2.Cilt
25.05.2006

Kommentar : 
Çok Teşekkürler,
Bu tür ilmi çalışmalar, kültürümüze ışık tutarken, gönül rahatlıgı ile gelecek nesillere sunabilecegimiz, Tarih Şuuru oluşturması bakımından da önemli yer tutuyor..
Çalışmlarınızda başarı ve saglık dileklerimizle..
NAZIM


   YAZAN : Ayça AKAY / Kumuk Folklorü     /     193
 
E-Mail: AYCA_AKAY@HOTMAİL.COM
Nereden: ANKARA
KONU: Kumuk Folklorü
Yorum:
KUMUK FOLKLORUN HAZAR ESASLARI*

ABDUL-HAKİM ACİYEV**

I. Genel eserlerde ve ayrıca makalelerde bir-iki incelemeleri istisna etsek, kumuk folklardaki hazar esaslarının meselesi öğrenmemiş demeli.
Onunla birlikte bu meselenin büyük ilmî ehemmiyeti var-Güney-Doğu Avrupa'da birinci derebey devlet kuran hazarların zengin ruh kültürü izsiz gitmemiş, az olsa da, o kültür kumuklarda saklanıyor, demek, ha¬zar kültürün mirası şimdi kumuklarda, kumuklar, eskide hazarlar oturan topraklarda bugün de yaşıyorlar.
2. Kumuk merasim şiirlerin çoğusu kendi esaslarında İslam dinden evvel hazar süresinde doğulunmış. Tam bu zamanlarda Dağıstanda İslam da yayılmağa başlanıyordu.
Yağmur çağıran ayani-merasimi gösteren “Zemire,” güzkü merasimi bildiren “Güdürbay”, imecelerin “Bulka” adı, efsuncu hareketlerin “Hal¬mac,” “Setne” isimleri hepsi bulgar dillerinden alınmış/K.S.Kadıraciyev/.
Onların birleri hazarlar-bulgarlarla katılmış başka uruklarda da/çu¬vaşlarla, karayımlarda, dağıstanlı tatlarda ve ş.b./bulunur.
Kanaatimize göre bu ayinlerin güdülmesinde ve ayin ırlarının tekrarlanan “Halilay”, “Massay,” “Kasamay,” “Ananay” gibi adlarında da hazarların putperestlik, hristiyanlık ve yahudulik elemanları görünür.
Bulgar-hazar elemanlar çocukların şarkı folklorunda var/mesela, sıra sayılardaki bulgar dilden alınan -am, -em ekleri/; kamu sözlüğünde “kağan,” “şavhal” terimler, toponimikte, silah isimlerde/mesela, kumukların ırlarında ayrıca Minküllünün ırında karşılaşan “kazarhı” terim “hazar” ve “oku” elemanlardan yapılmış-arkeologlar diyorlar ki hazar¬ların yayları büyük ölçülü ve yüksek kaliteli olmuş/.
Orta asırlarda yazanlar bildirir ki eski Türkler ve onlarla birlikte hazarlar Tanrıya, Tanrının ağacına ibadet ediyordu, arap askerî başkanın kemikleriyle yağmurlar çağırıyordu; suya, toprağa, aya, göge ve başka şeylere tapınıyordu-bunlar hepsi kumuk folklorda, budun betimde karşılaşır Örneğin kumuklar hastayı görmeğe giderken âdetli surette böyle temenni diyorlar: “Tanrım esenlik versin.”
Kumukların Başlıkent köyünün yakınlarında biraz evvel zamanlarda başlıkentliler tapınan “Tanrının ağacı” var olmuş. Kanaatimize göre kumukların eski kazak ırları da hazar süre ile bağlıdır. Bunlardaki İs¬lamdan evvel olmuş elemanları, genel Türk şiir gelenekleri, eski Türk şiir kuruluşları ve dil verileri hazarlarla sık bağlanıyor/S.M. Aliyev, A.- H.M. Aciyev/.
3. Şu verilerin kumukların tarihindeki hazar süresiyle bağlantısı: “Anciname,” “Ancideki savaş” adlı destanda yeniden gerçekleniyor. Buradaki hazar-arap savaşların en feci sayfası, şimdiki Mahaçkala bölgesinde yerleşmiş eski Anci şehrin kahramanca savunması/burada nart-batırlarla birlikte Alav, Avamcı tanrıları da iş görüyorlar/hazar süresiyle bağlı olmalıdır.
Halk etimolojiye göre toponimik rivayetlerde, mankıbelerde Semen¬der ve Endirey şehirlerin kuruluşu da hazarlarla bağlanıyor. Aymesedunun eski ağıtlarında zengin kumaşı Semender hatırlanıyor.
Bununla birlikte böyle atalar sözler de var: “Hazar hazinen var mı?”, Nohrat kepeğim de yok”/Edil Bulgaristanda Nohrat şehir olmuş ve buradan çıkan akçelere Araplar, Bulgarlar ve Ruslar Nohrat diyordu.
Dağıstanda hazar toponimler de saklanıyor: Hazarkala, Hazaryurd, Hazarmavdan, Semenderdağ ve başkaları; hazarlar orta asırlardaki yalhamalarda da, kaynaklarda da hatırlanıyor.
4. İlimde belirli ispat edilmiş surette Hazar kağanlığı/devleti/6-II yüz¬yıllıklarda var olmuş, o kendinin güclenmiş vakitlerinde İranı, Rumu/Vi¬zantiyayı/Arap Halifeliği ve Rusya’yı titretmiş, yakın aradaki çok çok başka ülkelere kendinin hükümünü yaymış. Hazar kağanlığı Doğu Avrupa'da kurulmuş birinci derebey kaidedeki devleti olmuş, medeniyetinin derecesini hakkında söylerken de o büyük üstünlüklere yetmiş, başka ülkelere de o yandan çok etki yapmış.
Bilindiği gibi, Hazar kağanlığın esası şimdiki Kumuk düzde kurulmuş, onların başşehri Semendar ese şimdiki Tarğunun, Mahaçkala¬ Ancinin yerlerinde olmuş, hazarların dili ve Türk dillerinin birisi, demek, şimdiki kumuk dile yakın tip olmuş.
Birkaç alimler yazmış ki hazar devleti harap olarak, dünyada olmamış gibi kayboldu, onların medeniyatı da şimdiki zamanlara dek yetmemiş, bütünleyin sönmüş, bozulmuş.... ama son vakitlerde gerçeklenmiş ilim araştırmalar/arkeoloji, dil, folklor, el yazılar veren malumatlar/gös¬teren surette, şöyle derecedeki üstünlüklere etmiş hazar medeniyatı, elbette, sönüp bozulup kalmamış, tarihde âdetli halde olan gibi, hazarların çok varisleri kalmış: kumuklar, çuvaşlar, tatarlar, karayımlar ve başka uluslar.
“Kumuk” sözde Kafkasya’da hazarlardan çok evvel zamanlardan beri hatırlanarak gelse de, kumuk kavimler Hazar devletinin tarihinde iyi iştirak yapmış.
5. “Şahalay” adli defin merasimde, bazı kere gaddarlığa etişen, kendi kendine eziyet çektirme/kadınlar benizin tırmalayıp camla kesiyordu, saçların yoluyordu ve ş.b./hareketleri olmuş. Karabeti ne kadar olsa o kadarda kadınlar kendi kendine gaddarlık yapıyordu. “Şahalay” terim de Türk dillerdeki “çahala” kavgalamak fiil ile bağlı olmalıdır. Orta asır¬daki tarihçi Moisey Kağankatvatsi Dağıstan Suvardaki defin merasimle¬ri böyle tesvirliyor: “fena ve deli bir kırım,” “cinli ağıt.”
“Vayah” adlı başka kumuk terimin doğulunuşu da şöyledir. Kanaatimize göre bu söz yüksek derecedeki kederi gösteren iki “vay,” “ah” ünlemlerden türetilmiş.
6. Kumukların defin merasimindeki başka elemanların da göstermege olur bunlar da kumukların tarihindeki eski süresine giriyor. Örneğin “kaderim taşa yazılsın” diyen şiir ifadesi, bunu orhon ve taş yazılarla karşı¬laştırınız; Aya, Güneşe tapınaklığın sesleri böyle ağıt satırda karşılanıyor “ne yapmış idin Aylarla Günlere?”. Bunlar eski sözlükde, şiirlik elemanlarda, şiir yazmalarda ve ş.b. karşılaşır.
7. Her türlü uluslarda bu elemanların tipiklik birliği olsa da, tari¬hin arkeolojinin, budunbetimin, folklorun, dilin verilerini öğrenirken, kumuk ağıtlarda ve ağlamalarda eski Türk gelenekler asıl rol oynamış diye sonuç çıkarmağa olur.
DİPNOTLAR
* Bu bildiri aslına uygun olarak yayınlanmıştır.
** Bakü-370004 Prosp, Neftçiler 67 Blok I. Menzil 7 Bakü-Azerbaycan.
Kaynak: Uluslar Arası Türk Kültür Kongresi Bildirileri 25–29 Eylül 1993 Ankara
31.05.2006




   YAZAN : Gülriz Topal Köyümüz ve Sevgimiz     /     301
 
E-Mail: dokuz15_vapuru@hotmail.com
Nereden: samsun
KONU: köyümüz ve sevgimiz
Yorum:
ben kendi adıma aşağı yukarı her yazımı geçirdiğim köyümü unutamıyorum.
ara sıra bazı kopmalar olsa da hep beraber olduğumuzu düşünüyor ve inanıyorum
bu güzel özelliğimizin devamının gelmesi hepimizi çok sevindirecek eminim
büyüklere ve küçüklere ayrı ayrı selam eder saygı ve sevgilerimi sunarım hoşçakalın
gülriz topal
07.03.2006




   YAZAN : DOĞAN ÇETİNKAYA / Babam ve Yavu     /     301
 
E-Mail: dogan_cetinkaya58@mynet.com
Nereden: İstanbul
KONU: Ata Yurt Yavu
Yorum: Babam Sadettin Çetinkaya
Selamünaleyküm...
Yavu sitesini ilk olarak amcam HAYATİ ÇETİNKAYA sayesinde tanıma fırsatım oldu.Ama bir süre iş yoğunluğu ve istanbulun o baş döndüren koşturmacası yüzünden vakit ayırma fırsatı bulamamıştım.Şimdi 2008 in ilk gününde akşam saat 22:00 ve ben heyecanla siteyi inclemekteyim.Forumda bulunan tüm yazıları büyük ilgiyle okudum ve resimlere daldım gittim.Ama beni en çok sarsan köyümüzün kabristanının bulunduğu fotoğraf oldu.O kabristanda benim için çok ama çok özel bir insan istirahat etmekte...BABAM...
Belki babamı bu siteyi ziyaret eden bir çok insan tanıyordur,belkide bize anlatmana gerek yok diyeceklerdir ama ben o özel insanın o çok sevdiği hep gururla ifade ettiği kumukluğu ve hep ait olduğunu hissettiği yavu köyünün bu müstesna web sayfasında yer almasını istedim.Babam SADETTİN ÇETİNKAYA ilköğretim müfettişi olarak son yıllarını sakaryada geçirdi.Babam da şahit olduğum ve hayranlıkla izlediğim en özel ve eşsiz özelliği adalet duygusu idi.Mesleğinin gerektirdiği bu en hassas meziyet onda eksiksiz olarak bulunmaktaydı.Hayatı boyunca hep çok düzgün yaşadı ve bu hayatta bize özellikle bana hediye ettiği 47 yıllık ömrünün 24 yılında ondan negatif hiç bir şey görmedim.Elbette herkese kendi babası bir kahraman olarak görünecektir ama benim babam gerçekten benim kahramanımdı ve ben yaşadıkça da öyle kalacak.Babamın ismini gururla taşıyan ve ona layık olacak(mevlamın izniyle) bir evlat büyütüyoruz adı BURAK SADETTİN ÇETİNKAYA...
Tüm yavulu hemşehrilerimize akrabalarımıza özellikle çok ama çok sevdiğim HAYATİ amcama sevgiler...Ellerinden öpüyorum..
01.01.2008





   YAZAN : Nazım Murat Ölmez    / Yavu Senlikleri /   301
 
E-Mail: namurat@hotmail.com
Nereden: Almanya
KONU: Yavu Senlikleri (Kültür Yasamaktir)
Yorum:

Konu : Yavu Kültür ve Sanat Festivali, Şenlikler
Yavu Beldesi İdarecileri , Yavu daki Kamu Kurumları yöneticileri,
Yavulu ve Yavuyu sevenlere açık Mektup.

Yavu da Yapılacak olan Festival şenlikllerimiz için öneriler;

- Festivale katılımı maksimum seviyeye getirmek için…

1. Dünya nın neresinde olursa olsun bütün Yavululuların davet edilemsi.
2. Sadece Yavu merkez degil çevreninde Festivale aktif katılımını saglamak
(Killik, Aşagı Ekecik, Yukarı Ekecik, Belcik, Çakraz, Karalar, Basköy v.s...)
3. Geçen yılda oldugu gibi bütün devlet büyüklerini, Mülki ve İdari Amirleri, Yavu ya baglı köy idare heyetlerini davet etmek..


- Festivalde daha geniş zaman mesela 1 hafta ve zengin içerik..

- Kültürel içerikli yarışmalar..
1. Mutfak kültürümüzü tanıtmak için en güzel yemek yarışması...
2. Yavu ve Kültürünü tanıtan Şiir, Makale, Hikaye, Roman Resim Yarışması
(Yavu daki ve Yavulu Egitimcileri göreve davet ediyoruz..)
3. El sanatları sergisi ve Kermes düzenlenmesi (Satışlar fon için)


- Yavu ve Çevresinde Kalite Teşvik Yarışmaları
1. En başarılı Ögrenciler
2. En Güzel Bahçe
3. En başarılı ziraatci
4. En başarılı Besici
5. En başarılı Egitimci
6. En başarılı Esnaf (Hizmet ve ekonomik başarı)
7. En Büyük Yavulu (yavu ya hizmet açısından)
8. En başarılı Belediye çalışanı
9. Spor turnuvaları


- Faliyetlerin genişletilebilmesi için Fon oluşturmak ve reklam almak...

1. Büyük markalar oldugu gibi çevre esnafa da başvurulabilir...
2. Festivale direkt yardım da saglanabilir
(Araç, Malzeme, Gıda, Kıyafet, Eşantiyon v.b)

Fikirlerimizi paylaşalım ve organizatörlere destek olalım.
KÜLTÜR YAŞAMAKTIR
Daha Güzel Günlerde buluşmak dilegiyle...